حكيم ابو على ( مجهول ) ( مترجم : محمد بن زكريا الرازي )
93
خواص الأشياء ( فارسى )
باب دوازدهم در شيافات شياف دمج : سبل و جرب كهن و سلاق و سوختن چشم و سفيده و موى فزونى را زايل كند ؛ صنعت آن : صمغ عربى و كتيرا و گلنار و اسفيداج ارزيز و مرّ و صبر و زنگار و زرنيخ سرخ و قلقطار سوخته و مس سوخته و دارفلفل و فلفل سفيد و سياه و شادنج عدسى و نشاسته و زردچوبه و سكّر العشر از هريك درمى ، انزروت درمى و نيم ، دم الاخوين و اقاقيا از هريك نيم درم ، توتيا و حضض و مازوى سوخته از هريك چهار دانگ ، تمام سوده ، نيم درم بيرزد با آب سداب حل كنند و قدرى ترشى ترنج و داروها به آن بسرشند . شياف اخضر : كه سبل و جرب و سفيده بردارد ؛ صنعت آن : زنگار سه مثقال ، قليميا و اشق و صمغ و اسفيداج از هريك دو درم ، نرم سوده به آب سداب بسرشند ، صمغ و اشق اوّل حل كنند . شياف احمر : سلاق و آخر رمد را سود دارد ؛ صنعت آن : شادنج مغسول ده درم ، مس سوخته هشت درم ، بسّد و مرواريد و سادج از هريك چهار درم ، صمغ عربى و كتيرا و مرّ از هريك يك درم ، به شراب انگورى بسرشند و شياف سازند . شيافى : كه جرب و سبل و كمنه را ببرد ؛ صنعت آن : شادنج عدسى مغسول شش درم ، صمغ عربى پنج درم ، مس سوخته دو درم ، افيون نيم درم ، صبر نيم درم ، زنگار دو درم و نيم ، زعفران و مرّ از هريك دانگى و نيم ، نرم بسايند و به شراب كهن بسرشند . شياف اسود : بادها تحليل كند و آماس طبقهء ملتحمه زايل كند ؛ صنعت آن : مس سوخته يك درم و نيم ، زعفران نيم درم ، مرواريد و بسّد از هريك يك درم ، افيون درمى و نيم ، اقاقيا پنج درم ، شياف ماميثا نيم درم به آب باران بسرشند و طلا كردن و كشيدن شايد . شياف ابيض : ريشهاى چشم را سود دهد ؛ صنعت آن : اسفيداج هشت درم ، افيون و انزروت و كتيرا از هريك يك درم ، صمغ عربى چهار درم ، كندر نيم درم به آب باران بسرشند