هارون وهومن ( گروهى از پژوهشگران )
651
سفرنامه هاى خطى فارسى ( فارسى )
هرقدر مىكشند ، آب مىدهد و اگر در زمستان به چاهى آب نياورند ، در تابستان آب نمىدهد . اهلش « آرام » ، « كاسبكار » [ و ] « سالم » به نظر آمد . حمامى رفتيم . حمامش باسليقه بود . ولى در اغلب خان [ ه ] ها « رتيل » و « عقرب » ، حتى « عقرب سياه » هست ؛ خاصه امسال كه به جهت صحن ، بعض ابنيهء كهنه و قبرستان را هم دست زده بودند . در اطراف آنجاها از اين جانورها پيدا مىشد . مدرسه خوب خوشوضع [ و ] باسليقه هم دارد . مقبرههاى « 1 » جمعى از معتبرين در اطراف بقعهء مباركه هست ، كه اغلبى قارى مخصوص و شمع و چراغ و قهوه و قليانى هم دارند . به آيند و روند پذيرايى و احترام نمايند . مقابر جمعى از معتبرين علما و فقها و اخيار و ابرار ، از متقدمين و متأخرين آنجا هست . همچنين قبور مباركه امامزادههاى متعدد كه « بقعه » و « مقام » همه را مزين و آباد نگاه داشتهاند . اگر خدا بخواهد و دعايم مستجاب شود ، براى اين خانواده نيز اينجا بناى مقبره ممكن و ميسّر خواهد بود . « 2 » شرح ايام مراجعت از قم به دار السلطنه تبريز منزل اول : قريه صفدر شب شنبه ، هيجدهم ماه مبارك [ رمضان 1301 ه . ق . ] پنج ساعت رفته از آستانه مباركه حضرت معصومه « 3 » ( عليها السلام ) مرخص شده ، نيمساعت از دسته گذشته بود كه به قريه صفدر آمديم .
--> ( 1 ) . در اصل : مقبرهاى ( 2 ) . « بعد از چندسال ديگر به حمد اللّه تعالى اين دعا مستجاب گرديده ، مقبره [ اى ] مخصوص در جوار قبر مطهر جابهجا شد كه بعد از معاودت مرحوم مغفور ميرزا اسد الله خان ناظم الدوله اخوى - طاب ثراه - جنازهء پسر جوانمرگم ميرزا اسماعيل خان اعزاز السلطنه كه ايام حكومت ايشان در شيراز وفات كرده بود ، به آنجا نقل كردند و همچنين جنازهء خود مرحوم مغفور ناظم الدوله و جنازهء مرحوم ميرزا عبد الرحيم خان قايم مقام را كه عموزاده بود ، از تهران به آنجا نقل كردند . رحمة الله عليهم . » ( حاشيه مؤلف ) ( 3 ) . اين اثر تاريخى با قدمت صفويه تا قاجاريه به شماره 128 در تاريخ 15 دىماه 1310 ه . ش . در فهرست آثار ملى ايران ثبت شده است .