اگرچه چراغ گاز خيلى روشنايى مىدهد ، اما چراغ الكتريسيته صفايى ديگر دارد . اكثر دكاكين تا نصف‌شب باز است . مردم تا صبح در آمدوشد هستند . خيابان‌ها [ را ] هرروز مىروبند و با آب‌پاش مخصوصى كه به يك جفت گاو مىبندند ، آب‌پاشى مىكنند . كالسكه و درشكه كرايه [ اى ] بىحد و شمار است و شب و روز در كار . « تراموه » نيز تا 6 ساعت از شب رفته ، حركت مىنمايد . مطلقا سوارى اسب معمول نيست . متشخّصين اسب‌هاى خوب [ را ] به قيمت گزاف خريده ، به كالسكه مىبندند . كمتر كسى پياده راه مىرود . « گل سرخ » و بيشتر از « ميوه‌جات » ، اغلب اوقات ، بلكه در تمام فصل‌ها يافت مىشود . آبش سنگين است و تحليل نمىرود . هوايش در زمستان گرم است و هيچ بارندگى نمىشود . در تابستان زياد باران مىآيد . تمام متموّلين به پونه « 1 » كه ييلاق خوبى است ، مىروند . الحق آزادى و تماشاخان [ ه ] ها و تفرج‌گاه‌ها و باغ‌هاى گل‌كارى و مكان‌هاى باصفاى بمبئى ، تدارك بدى آب و هوايش [ را ] مىكند . خار را چه جان بكاهد ، گل عذرا آن بخواهد * سهل است تلخى مى ، در جنب ذوق مستى فريميسن « 2 » معتبرى دارد .

--> ( 1 ) . پونه ( pune ) كه به شكل poona هم خوانده مىشود ، در غرب هند در ايالت ماهاراشترا و كنار رودهاى Mutha و Mula واقع شده و پس از تأسيس دانشگاه پونا ( 1949 م . ) اهميت يافت . در سال 2001 م . 525 ، 755 ، 3 نفر جمعيت داشته است . ( 2 ) . فريميسن يا فراماسيون ( Freemason ) ، فراموش‌خانه . عبد اللطيف شوشترى در 1216 ه . ق . مىنويسد : « ديگر از جملهء قوانين مشهورهء فرق فرنگ ، خاصه فرانسيسان فراميسن است و فريميسن نيز گويند و آن در لغت به معنى بنا و معمار است ، چه واضع اين قانون شخصى بنا بوده است . هنديان و فارسى زبانان هند آن جماعت را « فراموشى » گويند . . . بسيارى از مسلمانان در كلكته داخل در اين زمره‌اند . » ( تحفة العالم ، 292 ) . تشكيلات فراماسونرى از قرن 13 ميلادى به بعد سر و سامانى گرفت و تاسيس آن از قرن 14 ميلادى در لندن آغاز گرديد و در شهر بمبئى نيز لژهاى فراماسونرى ايجاد شد . ( فرهنگ فارسى معين ، 6 / 4750 - 4751 ) . ميرزا ابو طالب خان در سفر به اروپا فصلى را به تشريح فرميسن اختصاصى داده است .