[ زعفرانى ] زعفرانى ، خيلى شبيه به ميان‌دشت است . آب بسيار كمى دارد . عمدهء آبادى آن رباطى از عهد صفويه و چاپارخانه و آب‌انبار و مهمان‌خانه [ اى ] از آثار مرحوم حسام السلطنه است . اشجار و زراعت ندارد . منزل ما در مهمان‌خانه ، و جاى بسيار خوبى است . آب اين‌جا هم شيرين است . شب يك‌شنبه ، 8 [ شوال 1300 ه . ق . ] از زعفرانى روانهء شوراب ( شوراب ) شديم . پس از طى يك فرسخ ، آب‌انبار كوچك و قلعه كهنه [ اى ] مشاهده شد و در سر دو فرسخى جاده ، در ميان تنگهء كوهى كه حدّ فاصل سبزوار و خاك نيشابور است ، مىگذرد ، و از اين‌جا تا منزل ، تمام راه ميان درّه و ماهور و تپّه‌هاى است و هواى ييلاقى ديده مىشود . [ كليدر ] در مبادى اين تنگه ، رباطى سرپوشيده از عهد صفويه است ، در جنب قريهء سنگ كليددر ، « 1 » كه قريب 10 خانوار ، و آب آن از مسافتى در كنار جادّه جارى ؛ كه مثال هوايش در نهايت صفا و روحانيّت است . و رودخانه [ اى ] هم در يسار راه واقع است ، كه در اين فصل آبى ندارد ؛ ولى به واسطهء كاج جنگلى و گز و زرشك و درختى كه شاخ و برگش معطّر و گل آن در شكل و عطر شبيه به « گل پودنه » « 2 » است ، خرّم و مزيّن شده . يك دو جاى ديگر هم چشمهء مختصر و چمن كوچكى ديده شد .

--> ( 1 ) . امروز به آن كليدر ( Kalidar ) مىگويند و روستايى است از توابع بخش سرولايت شهرستان نيشابور ، در 62 كيلومترى اين شهر و در دامنهء غربى كوه كليدر ، وقايع رمان جاودانه ادبيات فارسى كه به نام كليدر و از آثار محمود دولت‌آبادى است ، در اين روستا رخ مىدهد . آثار تاريخى آن عبارتند از : 1 . گنبد كليدر ، اثر تاريخى قرن هشتم هجرى قمرى ، ثبت 2378 در تاريخ 23 مردادماه 1378 ه . ش . 2 . تپه قلعه كهنه ، بناى تاريخى سده‌هاى 7 و 8 هجرى قمرى ، ثبت 11063 ، در تاريخ 16 شهريورماه 1383 ه . ش . ( 2 ) . پودنه ( Pudne ) ، پونه ، گياهى است از تيرهء نعناعيان كه پايا است . به آن پودنگ ، پودنه لب جوى ، پودنه جويبارى ، نعناع وحشى ، پود ، پونا ، غاغه ، حبق ، حبق الماء ، غاغ ، پودينه ، حبق التمساح ، كوهينه ، ظفيره ، غليجن ، نمام ، فليه ، راقوته ، وسعتر فارسى هم مىگويند .