هارون وهومن ( گروهى از پژوهشگران )
629
سفرنامه هاى خطى فارسى ( فارسى )
اين است : « وقف هذا الحمام المبارك فى زمان دولة السلطان الاعظم ملك الملوك فى العالم مغيث الحق و [ الدنيا و ] الدّين ابو القاسم بابر خان خلد اللّه ملكه و سلطانه دستور الوزراء « 8 » الاعظم خواجه غياث الدين محمد بن المرحوم خواجع تاج الدّين بهرام السمنانى ، فى شوال سنة ست و خمسين و ثمانمايه . » و از جاهاى باصفاى سمنان ، باغ شاه بوده است و حال از اثر عمارات آن تلّ خاكى بهجا است و چند درخت كهن دارد و نهر آبى كه خالى از لطف نيست . در كليهء نهرهاى اين شهر ، بعضى آبشارها ، كه نهايت نيم ذرع ارتفاع آن است ، تعبيه كردهاند ، كه مطبوع شده است . حكومت اين ولايت ، در اين وقت با جناب امين السلطان « 9 » و نواب ضياء الدوله انوشيروان ميرزا ، « 10 » از طرف ايشان حكمرانى مىكند . اخبار تازه [ اى ] كه [ در ] اينجا شنيده شد ، غارت و شورش ايلات شاهسون است ،
--> ( 8 ) . در اصل : الوزير ( 9 ) . آقا ابراهيم گرمرودى فرزند زال ارمنى مشهور به امين السلطان ، ابتدا از غلامان امير سليمان خان اعتضاد الدوله بود . در اواخر عمر در دستگاه ناصر الدين شاه ، مسئوليت ادارات و وزارتخانههاى صندوقخانه ، شترخانه ، انبار غله مركزى ، ضرابخانه ، ساختمانها ، باغات ، قنوات ، وزارت گمرك و خزانه را برعهده داشت . ( شرح حال رجال ايران ، 1 / 2 - 7 ؛ زندگانى من ، مستوفى ، 1 / 205 ) . ( 10 ) . انوشيروان ميرزا فرزند محمد رحيم پسر عباس ميرزا نايب السلطنه ، ملقب به ضياء الدوله ، در سال 1301 ه . ق . حاكم سمنان ، دامغان ، شاهرود و بسطام و در 1305 ه . ق . حاكم لرستان و بروجرد بود و در سال 1306 ه . ق . از حكومت عزل گرديد . ( شرح حال رجال ايران ، 1 / 173 ؛ المآثر و الآثار ، 315 ؛ القاب رجال دوره قاجاريه ، 103 )