مجالس علنا از آن صحبت مىنمود . فقط يك محرك جزئى لازم داشت كه او را به اين اقدام وادار كند . روس‌ها براى تحريك او حاضر بودند و مدام گوش شاه را در سهولت انجام اين كار پر مىكردند . » « 1 » كامران ميرزا « 2 » ، حاكم هرات ، علاوه بر اين‌كه از پرداخت خراج ساليانه به تهران امتناع مىورزيد ، به سيستان حمله برده ، جمعى از سكنهء آن‌جا را مقتول و امول آنان را به تاراج برد . « 3 » پادشاه خشمگين وى را به پاىتخت احضار كرد ، اما او از آمدن به ايران استنكاف ورزيد . اين مسئله بهانهء لازم را در خصوص لشكركشى به هرات ، در اختيار محمد شاه قاجار قرار داد . انگليسىها كه به شدت از اين موضوع نگران شده بودند ، سر هنرى اليس را مأمور كردند تا شاه را از حمله به افغانستان و مداخله در امور اين ايالت بر حذر دارد . « 4 » محمد شاه كه مصمم به تسخير هرات بود ، به يكى از مواد عهدنامه ايران و انگليس اشاره كرد . در ماده هفتم عهدنامه‌اى كه توسط « مستر جانس » « 5 » در 25 محرم 1224 ه . ق . / 19 مارس 1809 م . با حكومت ايران بسته شده بود ، چنين قيد گرديده بود : « اگر جنگ و نزاعى فيما بين دولت ايران و افغان اتفاق افتد ، اولياى دولت انگليس را در آن ميانه كارى نيست و به هيچ طرف اعانت و امداد نخواهند كرد ، مگر آن‌كه به

--> ( 1 ) . تاريخ جنگ‌هاى افغانستان ، 1 / 159 . ( 2 ) . كامران افغان ، دهمين پادشاه خاندان درانى افغانستان در هرات ، كه از سال 1235 تا 1255 ه . ق . حكومت كرد . ( 3 ) . تاريخ ايران زمين ، محمد جواد مشكور ، 341 . ( 4 ) . تاريخ روابط خارجى ايران ، عبد الرضا هوشنگ مهدوى ، 238 . ( 5 ) . سر هارفورد جونز , ( Sir Harford Jones ) تولد : 12 ژانويه 1764 م . ، مرگ : 17 مارس 1847 م . وى در چهارم مه 1826 م . بر خود نام « بريجز » نهاد . در اوايل جوانى وارد خدمت كمپانى هند شرقى شد و به زودى در زبان‌هاى شرقى تبحر يافت . دربار كريم خان زند او را به گرمى پذيرفت . فرستادهء ويژه و وزير مختار بريتانيا در ايران ( 1807 - 1811 م . ) بود ، كه از آن‌ميان فقط 2 سال و 8 ماه در اين كشور مستقر بود . اعتبارنامهء او در 5 ژوئن 1807 م . صادر گرديد . در 3 سپتامبر 1807 م . به وى اختيار تام داده شد تا نسبت به عقد قرارداد با ايران اقدام نمايد . وى در 24 آوريل وارد بمبئى شد و در 12 سپتامبر 1808 م . از آن‌جا خارج گرديد و در 14 فوريه وارد تهران شد و در 17 فوريه اعتبارنامهء خود را تقديم شاه ايران كرد . جونز در مارس 1809 م . موفق به عقد عهدنامه‌اى با ايران شد و سپس مدتى در تهران و تبريز به سر برد . مراسم پايان مأموريت وى در 22 آوريل 1811 م . برگزار و همان‌روز نيز پاىتخت ايران را براى هميشه ترك گفت . ( ديپلمات‌ها و كنسول‌هاى ايران و انگليس ، 55 ) .