عرض درّه در بعضى مواقع زياد تنگ است . طول اين درّه به قدر 5 و 6 فرسخ مىشود . آب بسيارى از درّه‌هاى اين كوه جمع گشته ، رودخانهء بزرگى شده ، از جلو استانسياى دوازدهم جارى است . [ مترس‌چاى ] بعد از مدتى به استانسياى « مترس‌چاى » ، كه در كنار رودخانهء مذكور واقع است ، رسيديم راه شوسه در همه‌جا ، از « سمنوق » الى « مترس‌چاى » از ميان دره است . [ كاروانسراى ] بعد از طى مسافتى ، به محوطهء ديگر ، موسوم به « كاروانسراى » رسيديم ، كه آبادى اين‌جا به قدر 300 خانوار ساكن مىشود . همهء اهاليش « ارمنى » است . يك كليساى بزرگى على الرسم كه در اغلب اين دهات بايد باشد ، داشتند . و يك مدرسهء تازه شروع كرده ، بنا مىكردند . مخارج اين « مدرسه » را اهل ده به قدر 3000 « منات » « 1 » داده بودند . در عرض اين راه ، در توى دهات به غير از استانسياها ، مسكنى و منزلى كه مثل « منزلگاه » ساير طرق باشد ، موجود نيست . هركسى كه طاقت آسودگى « 2 » است ، بايد قطع اين مسافت را به استانسياها نمايد . [ چاخماقلو ] بعد از اين منزل « كاروانسراى » ، به فاصلهء چندى به قريهء « چاخماقلو » رسيديم كه « اوزون » نيز مىگويند . اين استانسيا در آبادى خيلى باصفائى واقع است . آب و هواى خوش‌آيندى داشت . به مناسبت مقام و وقت و رفع كسالت چائى صرف نموده ، بعد سوار شديم . [ آغ‌استافا ] حوالى غروب بود [ كه ] وارد پوست‌خانهء « نوداقستافا » مشهور به « آغ‌استافا » « 3 » شده ، شب رخت اقامت را در آنجا انداختيم و شب را با كمال « امنيّت » و « آسودگى » « 4 » به روز آورديم .

--> ( 1 ) . در اصل : مناط ( 2 ) . در اصل : آسوده‌كى ( 3 ) . آغستفا ، مركز استانى به همين نام در جمهورى آذربايجان و هم‌مرز با جمهورى گرجستان مىباشد . رود آكستفا از كنار آن مىگذرد و 165 كيلومتر با ايروان فاصله دارد و راه شوسه و راه‌آهن تفليس - باكو و ايروان - تفليس از آن عبور مىكند . ( 4 ) . در اصل : آسوده‌كى