محمد حسين بن مهدى فراهانى

82

سفرنامه ميرزا محمد حسين فراهانى ( فارسى )

و يكى از تماشاگاه [ هاى ] تفليس عمارت مشهور به عمارت قلوب است كه يك اطاق بزرگ مجلس اهل رزم و يكى مجلس تجار و يكى مجلس كسبه است . در اين عمارت شبها جمع مىشوند و موزيك على الاتصال زده مىشود ، و نسوان وجيهه مغنيه مىخوانند و مىزنند . و اهل هريك از اين مجالس به حالت خود هستند ، بعضى مشغول استماع و برخى مشغول به خواندن روزنامه و كتب‌اند . و [ اين ] طايفه در نهايت آرامى با هم صحبت مىدارند و مشورت در امورشان مىكنند . و در هر مجلس هركس هرچه مأكول و مشروب بخواهد عملجات مواظب اطاقها ، فورا حاضر مىنمايند ، آخر كار هرچه خورده قيمتش را مىگيرند . اهل اين مجالس تماما ساليانه و بليت در دست دارند . ساليانهء مجلس اعيانى كه اهل رزم‌اند ، بيست منات و ساليانهء مجلس تجارتى ، هر نفرى شانزده منات و ساليانهء مجلس كسبه ، هر نفرى دوازده منات است . و در هر هفته يك شب هركس بخواهد زن خود را هم همراه مىآورد . و رجال و نسوان مخلوطا اكل و شرب نموده راه مىروند و صحبت و بازى مىكنند . و بايد اين نسوانى را هم كه اشخاص در هفته يك شب همراه خود به مجلس مىآورند على الظاهر نامعقول و معربد و هرزه نباشد . و در هريك از اين مجالس عدد مخصوصى از براى اعضاى مجلس ساليانه است از آن عدد كه بيشتر شد آن زيادى را بيرون نويس مىكنند . و اين بيرون‌نويسها بايد پول ساليانهء زيادتر از مأخذى كه عرض شد بدهند [ تا ] مادامى كه غايب و متوفى پيدا نشود ، اگر غايب و متوفى پيدا شد مثل اعضاى ساليانه پول خواهند داد . و اگر كسى موقتا بخواهد داخل هريك از اين مجالس شود بايد يك نفر از اعضاى قديمهء ساليانهء مجلس ، ضامن معقوليت و درست‌رفتارى او بشود و در دفترشان ثبت كنند كه فلان به ضمانت فلان وارد فلان مجلس شد ، آن وقت بليت گرفته و همراه آن ضامن به مجلس بيايد . و موقتى در مجلس اعيان شبى سه منات بايد بدهد ، و موقتى مجلس تجارت شبى دو منات است ، و موقتى مجلس كسبه شبى يك منات است . و اگر اين شخص موقتى در آن شبى كه نسوان اهل مجالس مىآيند بخواهد به مجلس بيايد بايد دو مقابل آن مبلغى كه ذكر شد بدهد . و در سال سه شب هم در تمام مجالس اجازهء دخول عام مىدهند كه هركس مى - خواهد بدون ضامن به تماشا بيايد . در اين سه شب هرچه تنخواه تحصيل شد بعد از وضع مخارج مجلس به فقرا و غربا مىدهند . و اين عمارت و مجالس را نمونهء فراموشخانه مىدانند ، و مخارج و منافع آن كمپانى است ، به اين معنى كه چند نفر