محمد حسين بن مهدى فراهانى

188

سفرنامه ميرزا محمد حسين فراهانى ( فارسى )

طواف حجر را هم داخل كرد . و قد پاى خانه قريب بيست و هفت ذرع است . و اصل ديوار خانه از سنگ سياه و گچ و قطر آن شش وجب است . و بر روى آن تماما جامهء سياهى كشيده‌اند از ابريشم و بسيار جامهء ضخيمى است كه از مصر همه ساله مىآورند « * » و در او « لا إله الا اللّه و محمد رسول اللّه » و اسامى سلاطين « عثمانى و مصر » « 2 » ، نقش است . اركان خانهء كعبه از براى اين خانهء كعبه چهار ركن است : در غربى جنوبى ، ركن يمانى است كه مستجار ملصق به اوست . و مستجار سنگ سبز رنگى است كه بيرون از جامهء كعبه است و بر او دست و شكم مىمالند و مىبوسند . در غربى شمالى ، ركن شامى است كه متصل به حجر اسماعيل است . در شرقى شمالى ، ركن عراقى است كه آن هم متصل به حجر اسمعيل است و بعضى را عقيده اينست كه اين ركن ما بين مشرق و شمال ركن حجازى يا حبشى است . و ركن عراقى آن است كه حجر الاسود در او نصب است و در بسيارى از كتب هم همين‌طور نوشته شده . و در شرقى جنوبى ، ركن حجر الاسود است كه حجر الاسود بر او نصب و هفده قطعه سنگ شكسته كه به يك‌ديگر چسبيده و دورش نقره گرفته شده است . و رنگ او سياه مايل به قرمزى است و از جامه بيرون و بر او تلثيم نموده و مىبوسند . و حجر الاسود به‌طورى بر اين ركن نشانده شده كه هرگاه مردى متوسط القامه بايستد او محاذى با حجر است . باب بيت اللّه ما بين ركن حبشى و حجر الاسود است كه خيلى نزديك به حجر - الاسود است . و بر درب خانه اين آيهء مباركه مرتسم شده است : « إِنَّ أَوَّلَ بَيْتٍ وُضِعَ لِلنَّاسِ لَلَّذِي بِبَكَّةَ . . . الى آخر » « 3 »

--> ( * ) به روايت ابو الفتح صاحب كتاب معارف و محمد بن جرير طبرى ، تبع اصغر حسان بن تبع الاوسط اول كسى است كه خانهء كعبه را جامه پوشانيد و در بعضى از كتب اهل سير مرقوم است كه تبع حميرى اول كسى است كه خانهء كعبه را جامه پوشانيده . على اى حال از سلاطين تبع يمن كه يك هزار سال و اندى قبل از بعثت بوده‌اند خانه را جامه پوشانيده ( حاشيهء متن ) . ( 2 ) - اصل : « در او » هم در آغاز و هم در آخر جمله آمده است . ( 3 ) - سورهء آل عمران ، 3 ، آيهء 90 .