محمد حسين بن مهدى فراهانى

177

سفرنامه ميرزا محمد حسين فراهانى ( فارسى )

عمان است ، و غربى آن درياى قلزم است كه بحر احمر نيز گويند . و جنوب آن بحر محيط است . و طول اين جزيره كه يمن و زمين عرب باشد ، از كوفه تا عدن است كه از شمال به جنوب پانصد فرسنگ است و عرض آن از شهر عمان تا بخاراست ، كه از مغرب به مشرق چهارصد فرسنگ است . و زمين عرب از كوفه تا مكه است ، و زمين حمير از مكه تا عدن است . و در زمين عرب آبادانى اندك است و مردمش اغلب بيابانى و صحرانشين‌اند . و در زمين حمير سه قسم است ، يك قسم از آن را تهامه گويند كه اين در ساحل بحر قلزم و بر جانب مغرب است . و قسم ديگر از حمير كوهستانى است كه او را نجد گويند ، و در او هم آبادى كم و سنگلاخها و سردسيرها بسيار است . و قسم ديگر سوى مشرق است كه آبادى و شهرها و نواحى يمن بيشتر در آنجاست و قريب دويست فرسنگ در صد و پنجاه فرسنگ مىشود .