حسنعلى خان افشار

221

سفرنامه لرستان و خوزستان ( فارسى )

32 . نام گروهى از طوايف شمال لرستان است كه اكنون در بخش نورآباد ( دلفان ) زندگى مىكنند « 1 » . راولينسون شمار خانوار آنها را در گروه 15000 مىنويسد در حالى كه در سرشمارى 1365 ، بخش دلفان 13360 خانوار و 73069 نفر جمعيت داشته است « 2 » . در روزگار شاه مرد از نيرومندترين و فعال‌ترين طوايف لرستان بود كه در نبرد طرهان و جايدر توانش به تحليل رفت « 3 » . 33 . برپايهء فهرست‌هاى موجود طايفه‌اى به نام صد مره ( صيمره ) وجود ندارد بلكه آن نيز مانند جايدر ، طرهان و . . . نام منطقه‌اى است كه « از طرف شمال به رودخانهء صيمره و از سمت مغرب به بخش بدره ايلام و كبيركوه « 4 » » متصل مىشود . راولينسون ماليات آنجا را 2000 تومان پول نقد و مقدار 2000 خروار غله مىنويسد « 5 » . و ساكنان اصلى آن ميرهاى بازماندهء شاهوردى خان هستند « 6 » . 34 . از طوايف سلسله است كه در دهستانى به همين نام در بخش الشتر زندگى مىكنند . اين دهستان از شمال به دهستان ميربك بخش دلفان از شرق به دهستان‌هاى دوآب و بسطام و از جنوب و غرب به بخش چگنى متصل مىشود و در سرشمارى 1365 ، 392 خانوار و 1994 نفر در آنجا زندگى مىكرده‌اند . مهم‌ترين تيره‌هاى طايفهء قلايى مرحيم ، ماشم ، ياره ، احمد ولركه هستند « 7 » . 35 . خوانسالار و ركابدار شاه را گويند « 8 » و از منصب‌هاى دورهء صفويه است . كسى كه اين منصب را مىگرفت مسئول آشپزخانهء شاهى بود و حتى پيش از اين كه شاه

--> ( 1 ) . نك : امان اللهى بهاروند ، قوم لر ، ص ص 166 - 167 ؛ ايزدپناه آثار باستانى و تاريخى لرستان ، ج 2 ، ص ص 293 و 296 . ( 2 ) . نك : راولينسون ، گذر از زهاب به خوزستان ، ص 152 ؛ مركز آمار ايران ، نتايج تفصيلى سرشمارى 1365 ، فرهنگ آبادىهاى كشور ( خرم‌آباد ) ، ص 58 . ( 3 ) . نك : مقدمه ، ص 44 . ( 4 ) . ساكى ، جغرافياى تاريخى و تاريخ لرستان ، ص 205 ؛ و نيز نك : محمود ميرزا ، مجمع محمود ( مقصود جهان ) ، ص 393 . ( 5 ) . نك : راولينسون ، گذر از زهاب به خوزستان ، ص 153 . ( 6 ) . نك : ساكى ، جغرافياى تاريخى و تاريخ لرستان ، ص 213 . ( 7 ) . نك : مركز آمار ايران ، نتايج تفصيلى سرشمارى 1365 ، فرهنگ آبادىهاى كشور ( خرم‌آباد ) ، ص 58 ؛ امان اللهى بهاروند ، قوم لر ، ص 169 ؛ ايزدپناه ، آثار باستانى و تاريخى لرستان ، ج 2 ، ص 259 . ( 8 ) . نك : دهخدا ، لغتنامه ، حرف « ت » .