روى گونسالس دو كلاويخو ( مترجم : مسعود رجب نيا )
75
سفرنامه كلاويخو ( فارسى )
كه در كنار ساحل يونانى تنگه قرار داشت . اين برج بنام برج « سرزنش » « 1 » معروف بود . فرداى آن روز يعنى شنبه به شهرى رسيديم كه « گاليپولى » نام داشت . در آنجا دژى است و با آنكه اين شهر در جانب يونانى تنگه است باز اين دژ در دست تركان است و اكنون متعلق به پسر ارشد سلطان بايزيد فقيد است بنام ( سلطان چلبى ) . * درينجا تركان كشتيهاى بزرگ ناوگان خويش را با ساير كشتيهاى خود قرار ميدهند و نيز يك انبار اسلحهء بزرگ و يك حوضچهء كشتى سازى در آن ساختهاند . بيش از چهل كشتى بزرگ در آنجاست و در دژ گاليپولى نيز افراد سرباز بسيار است . اين شهر اولين محلى است كه تركان در جانب اروپائى تنگه به تصرف آوردهاند . بهنگام تصرف ، اين شهر در دست مردم ژن بود . سرزمين تركان در ده ميلى خاك تركان است كه بعبارت ديگر سه فرسخ مىشود . تصرف اين نقطه جاى پائى شد براى تركان در تصرف آنچه فعلا از سرزمين يونان در ايالت تراسى دارند . در صورتى كه گاليپولى از دست آنان برود آنچه در خاك يونان به تصرف آوردهاند نيز از دست آنان ميرود . از زمانى كه تركان اين بندر را گرفتهاند و ناوگان آنان در آن لنگر انداخته است ، اين بندر محل عبور افراد و تداركات تركان است . يونانيان در اثر وجود تركان در اين شهر در هراس و ترس هستند . تنگهء داردانل از مدخل دريا تا شهر گاليپولى ، بسيار تنگ است و در يك جانب آن سرزمين تركان است و در سوى ديگر خاك يونان . اما از گاليپولى بآنطرف ، تنگه پهنتر مىشود و درياى مرمره را تشكيل ميدهد . در مرتفعات گاليپولى دو دژ موجودست كه موسومند به « ستراد » و « اكساميليو » « 2 » . ازينطرف تنگه ميتوان سرزمين تركان را به چشم ديد كه پر است از كوه و دره . در صورتى كه تراسى كه در جانب اروپاست همه دشت پر غله و پر حاصل است . در ضمن سفر دريا شبهنگام به دماغهاى رسيديم كه در جانب تركان بود و در
--> ( 1 ) - Torre del Vituperio و بانگليسى Tower of Blame ( 2 ) - Examilio , Satrado