اين شهرك دهكده‌ى ناچيزى بيش نيست ، اما هنوز هم بناى يك كليساى بزرگ به نام سوتى - تزخوولى « 1 » يا دوازده حوارى در آن باقى است كه از عظمت دير سال و روزهاى پرشكوه گذشته‌اش حكايت مىكند . باز شمردن فراز و نشيب و روزهاى خوش و ناخوش اين بنا در واقع يادآورى تمام تاريخچه‌ى اين شهر است . بنا به روايتى - كه هر فرد گرجى چون نص صريح به آن ايمان دارد - يكى از يهوديان اهل متسختا كه به هنگام رحلت مسيح در بيت المقدس اقامت داشت ، نيم‌تنه‌ى يكپارچه و دوخته نشده‌يى را از آن شهر براى خواهرش سيدونى « 2 » سوغات آورد . خواهر به محض آنكه اين جامه‌ى متبرك و خدايى را پوشيد ، مرد و او را با همان لباس به خاك سپردند ، بدون آنكه در آن دوره چندان توجهى به اين لباس مقدس بكنند . در سال 318 [ ميلادى / 244 پيش از آغاز هجرت ] وقتى مريم ؟ « 3 » ، شاه ساسانى به صداى نيناى « 4 » مقدس به دين مسيح ايمان آورد ، از طريق رؤياى صادق ، محلى را كه جامه‌ى حضرت عيسى در زير خاك آن دفن شده بود ، دريافت . وقتى زمين را كندند ، جسد سيدونى مقدس را كه آثار حيات هنوز هم در او باقى بود و عطر بسيار خوشبويى از آن جسد به هوا متصاعد مىشد كشف كردند . مريم در همين نقطه كليسايى چوبى ساخت و اين اولين بناى شهر و همچنين آغاز تاريخ پادشاهى كشور او است . در سال 378 شاه مهرداد « 5 » بناى اوليه را مبدل به يك كليساى سنگى كرد و نام آن كليسا را دوازده حوارى گذاشت . او در ضمن صومعه‌يى نيز به آن اضافه كرد كه كاتوليكوس [ جاثليق ، خليفه ] هاى گرجستان از آن تاريخ كه از روحانيان بزرگ انطاكيه « 6 »

--> ( 1 ) . Sveti - Tzkhoveli ( 2 ) . Sidonie ( 3 ) . Miriam : در طى تاريخى كه نويسنده به آن اشاره كرده است ، شاپور دوم از سلسله‌ى ساسانى در ايران با قدرت سلطنت مىكرد و او از حاميان دين زردشتى و مخالف با گسترش نفوذ مسيحيت در قلمرو اين سرزمين بود . البته به موجب پاره‌يى روايات ، قيصر روم دختر خود مريم را به تزويج خسرو پرويز [ 590 - 682 م ] درآورد و شيرويه از او زاده شد . بنابراين داستانى كه در بالا شرح داده شده است با هيچ كدام از رويدادهاى تاريخى ايران تطبيق نمىكند و احتمالا مربوط به اسطوره‌ى پادشاهان محلى است . م . ( 4 ) . Sainte Nina ( 5 ) . Mithridate ( 6 ) . Antioche : انطاكيه يا با اسم باستانى آنتيوخيا ، شهرى است در جنوب تركيه كه سلوكوس اول در حدود سال سيصد بنا كرد و به نام پدرش آنتيوخوس نام نهاد . رفته‌رفته يكى از شهرهاى بزرگ و بعد مركز ايالت آسيايى امپراتورى روم گرديد . انطاكيه در تاريخ مسيحيت به سبب شوراهاى دينى كه در -