ارنست اورسل ( مترجم : على اصغر سعيدى )
288
سفرنامه قفقاز و ايران ( فارسى )
من دستور دادهاند شما را به مراسم سلام هدايت كنم . اعليحضرت اروپا و اروپاييان را دوست دارند . اميدوارم روزى مثل اعليحضرت به اروپا سفر كنم و همانطور كه شما از ايران ديدن مىكنيد ، من نيز از كشور شما ديدن كنم . از هم اكنون با يادگرفتن زبانهاى اروپايى خود را براى اين سفر آماده مىكنم . اينك زبانهاى فرانسه ، انگليسى ، آلمانى و روسى را كمى مىتوانم حرف بزنم . خيلى دلم مىخواست در سفر دوم پدرم همراه ايشان بودم ولى زيادى اشتغالات و وظايفى كه به عهده دارم مانع انجام اين كار شد . نظرتان دربارهى ارتش ايران چيست ؟ اوئيلن : ما چند بار به ميدان مشق رفتهايم . نظم و ترتيب و قاطعيت تمرينات پيادهنظام واقعا مرا تحت تأثير قرار داد . بايد گفت تحت توجه و رهبرى والاحضرت ارتش ايران پيشرفت چشمگيرى كرده است . نايب السلطنه : اميدوارم ارتش ايران را به پايهى ارتش كشورهاى اروپايى برسانم . بايد عليه سنتها و عادتهاى قديمى قيام كرد . شما فوج تهران ، فوج پروسىهاى مرا ديدهايد ؟ من شخصا از اين فوج خيلى راضى هستم . وضع توپخانه هم خوب روبهراه شده ، خيلى خوب . اخيرا چند آتشبار توپ اوخاتيوس « 1 » خريدارى كردهايم كه مىشود پشت قاطرها هرجا كه لازم باشد جابهجا نمود . به سروان پروشنك « 2 » مىگويم اين توپها را به شما نشان دهند . سربازان ما حالا به تفنگهاى شاسپو « 3 » مسلحاند . البته در مواقع عادى اين تفنگها را به دست آنها نمىدهيم ولى در مواقع ضرورى هر قدر لازم باشد در اختيار آنان گذاشته مىشود . دستههايى كه براى سركوبى تركمنها و كردها رفته بودند ، مجهز به اين تفنگها بودند . الحمد لله تمام خائنين به كلى منكوب و تارومار شدند . - خوب ! تهران را چطور ديديد ؟ من : شهر زيبايى است . مخصوصا بعد از جلوس اعليحضرت خيلى زيبا شده . نايب السلطنه : بله بله . در اروپا بگوييد كه تهران شهر ديدنى است . به زودى ما راهآهن
--> ( 1 ) . Uchatius : بارون فن فرانتس اوخاتيوس [ 1811 - 1881 ] ژنرال اتريشى كه مديريت اسلحهسازى وين را به عهده داشته است . به علت استفادهى وى از آلياژ تازهيى براى ساختن لولهى توپها ، اين نوع توپها به نام او معروف شده است . م . ( 2 ) . Pruschenck ( 3 ) . Chassepot يك نوع تفنگ سوزندار كه به نام مخترع آن معروف شد و از سال 1866 تا 1874 در فرانسه مورد استعمال بود . م .