ارنست اورسل ( مترجم : على اصغر سعيدى )
258
سفرنامه قفقاز و ايران ( فارسى )
كوهى و دو پلنگ خشك شده گذاشتهاند كه به دست خود شاه - كه مانند نمرود « 1 » شكارچى قهارى است - شكار شده است . سه گلدان بزرگ از مرمرهاى سبز را كه تزار هديه داده است ، روى ميز خاتمكارى شده از مرمرهاى نارنجى و آبى مشهد جا دادهاند . تالار موزه مركب از پنج دستگاه ساختمان بزرگ است و گنبدهاى مرتفع آن را به رنگ آبى رنگآميزى كردهاند . با گچبرىهاى ماهرانه تصوير تاقهاى مصنوعى و دستهگلهايى را كه با ميوههاى مختلف درهم آميخته است ، روى ديوارها ساختهاند و مقدارى تابلوهاى نقاشى به همان ديوار آويزان بود كه بيشترشان ارزش و تعريفى ندارند . و عجيب آنكه در گوشهى بعضى از آنها شماره و بهاى تابلو با عين مارك فروشگاههاى پاريس هنوز باقى است . تعدادى تابلوهاى چاپى نيز قاطى آنها شده است . در موزهى جديد ، خاتمكارىهاى زيبايى از مناظر شهر رم كه هديهى پاپها است و همچنين چينىهاى قديمى اعلا ، ساخت كشورهاى چين و ژاپن و ايران وجود دارد . اما روى بعضى از آن ظرفهاى گرانبها را با حبابهاى شيشهيى كمارزش كه معمولا در باغهاى عمومى آنها را براى سرگرمى كودكان جا مىدهند ، پوشاندهاند . تصاوير زيادى از سلاطين معروف نيز زيب ديوارها شده است : دو تصوير از امپراتوريس اوژنى « 2 » كه سخت مورد ستايش شاه است ، عكس زيبايى از ملكهى انگلستان با « تمثال همايون » ، نشانى كه شمايل حضرت على را دارد و نشاندهنده بالاترين امتيازى است كه از طرف شاه به كسى تعلق گرفته است . ساختمان نارنجخانه مجاور موزهى جديد است و اينجا يكى از سه كاخى است كه شاه نظير اجداد خود ، ايل قجر كه در جلگههاى تركستان چادرنشين بودند ، به نوبت در آن اقامت مىكند . نارنجخانه شبيه به ساير نارنجستانهاى معمولى است و جز در سنگين كه مجهز به قفلهاى طلايى است و به اندرونى قديم باز مىشود ، چيز چشمگير ديگرى ندارد . سابقا دو نفر سياه لال هركدام يك گرز نقرهيى با ميخهاى طلا به دست مىگرفتند و دايما پشت در آن عيشخانه كشيك مىدادند . ولى موقعى كه ما از آنجا بازديد مىكرديم به گمانم
--> ( 1 ) . Nemrod : از نامهاى تورات ، كسى كه دوستدار شكار و شخصا نيز شكارچى ماهرى بود . م . ( 2 ) . Eugenie : دختر يكى از رجال اسپانيا ( 1826 - 1920 ) است كه در سال 1853 با ناپلئون سوم ازدواج كرد و امپراتوريس فرانسه شد . او به زيبايى صورت و حسن ذوق سخت معروف بود و جاى شگفتى نيست كه پادشاه زيباپسندى مانند ناصر الدين شاه موزهى خود را با تصويرهاى او بيارايد . م .