ايران به شمار مىروند ، ضمنا افراد خيلى شجاعى نيز هستند . در سال 1723 [ 1135 ه ق ] اهالى اين شهر اولين افرادى بودند كه عليه افاغنه كه آن وقت تمام ايران را اشغال كرده بودند قيام نمودند . از مسجد جامع به بازار رفتيم . ساختمان‌هاى مفصل تودرتو و پر پيچ و خمى با راهروهاى باريك ، در زير پوششى از اتاق‌ها . در اينجا انبوه مردم با قطارهايى از الاغ و شتر درحالىكه مجبور بودند اغلب به هم تنه بزنند ، در رفت‌وآمد بودند ؛ بازارىها با خوشرويى و مهربانى خاصى اجناس خود را به ما عرضه مىكردند . با وجود اين يكى از آنها حاضر نشد سكه‌يى را كه در يك طرف آن عباراتى از قرآن حك شده بود به ما بفروشد . در اين بازار هيچ چيز را جالب‌تر از زينت آلات نقره‌يى و ظروف مسى ، كه كارشان بىنهايت عالى و واقعا فوق العاده بود ، پيدا نكرديم . در ساختن ، كنده‌كارى و قلم‌زنى اين ظروف مسى ، كارگران قزوين مهارت و تخصص كم‌نظيرى دارند . در بين آنهايى كه در بازار راه مىرفتند ، بعضىها از ترس اينكه مبادا بدنشان يا لباسشان با لباس‌هاى ما تماس حاصل كند و نجس شود ، خود را به كنارى مىكشيدند . و بعضى ديگر با ديدن ما از روى نفرت به زمين تف مىانداختند يا عنوان بىادبانه‌ى سگ را به زبان مىآوردند . وقتى كه از بازار خارج شديم ، گنبد آبى رنگى كه حاشيه‌ى آن با رنگ‌هاى سفيد ، سياه و نارنجى آجرى رنگ‌آميزى شده بود و كاشىهاى فيروزه‌يى آن در زير تابش شديد خورشيد مىدرخشيدند ، بىاختيار ما را به سوى خود جلب كرد . به عزم ديدن اين گنبد ، بعد از گذشتن از چندين پيچ و خم سرانجام مقابل گورستانى رسيديم . به غير از چند زن كه روى سنگ‌فرش‌ها نشسته و آهسته آهسته صحبت مىكردند ، كس ديگرى نبود . اين گنبد خيره‌كننده ، بر فراز قبر امام‌زاده‌يى به نام حسين « 1 » فرزند امام رضا [ ع ] - يكى از مقدسين ملى ايران كه مقبره‌اش در مشهد همه ساله به وسيله‌ى هزاران نفر زيارت مىشود - بنا شده است . بارگاه امام‌زاده حسين - كه به نظرم به دستور شاه طهماسب اول ساخته شده - به شكل چهارگوش و سردر آن كاشىكارى است . از در بزرگ كه ميان دو

--> - بحث تفرقه‌انگيز « نژاد » را پيش مىكشند ، بايد روى اين نكته تأكيد كرد كه تمامى مردمى كه در داخل محدوده‌ى جغرافيايى و يا فرهنگى ايران زندگى مىكنند ، همگى ايرانى هستند و لاغير . م . ( 1 ) . اين امام‌زاده كه ظاهرا در دو سالگى درگذشته است ، در قزوين به شاه‌زاده حسين معروف است . م .