عبور مىكردند و خيابانهاى دو طرف يكى به عبور مردان و ديگرى براى عبور زنان اختصاص داشت . لكن سال گذشته مقررات جديدى به مورد اجرا گذاشته شد و به زنان و مردان اجازه دادند كه با هم از خيابان وسط عبور كنند و در ضمن حركت وسايط نقليه يك طرفه شد ؛ يعنى خيابانهاى دو طرف را به اين منظور اختصاص دادند . بايد به خاطر داشت كه در چند سال اخير به زنان اجازه داده شده كه در خيابان در كنار شوهران خود راه بروند . از معبرهاى دو طرف خيابان ، نزديك ديوارهاى باغ ، هنوز خوب نگهدارى نمىشود و گاهگاه به بريدن درختها مبادرت مىورزند و در اين كار فقط لزوم آنها را براى منظور و مقصودى كه دارند در نظر مىگيرند . مقامات مسئول براى پر كردن جاى آنها و كاشتن درختهاى جديد كوشش مىكنند . بين درختها چهار نهر در طول خيابان در جريان است . اينها بقاياى نهرهايى است كه در گذشته كف آنها با كاشى پوشيده شده بود و امروز مورد استفاده مردانى است كه به وسيلهء سطل خيابانها را آب‌پاشى مىكنند . مدرسهء شاه حسين « 1 » « مدرسهء شاه حسين » تقريبا در اواسط خيابان چهار باغ در سمت چپ خيابانى كه به « پل اللّه وردى خان » منتهى مىگردد واقع شده است . اين بنا در سال 1710 م به عنوان يك صومعه يا مدرسه مخصوص ملاها و روحانيان ساخته شد و داراى يك صد و شصت حجره بود كه طلاب تقريبا به حالت انزوا در آنها زندگى مىكردند . حياط اين مدرسه با استخر بزرگ آن يكى از آثار بسيار زيبا است . در حالى كه مناره‌ها و كتيبهء آن مورد توجه مخصوص ايرانيان است . درهاى آن از نقره است . شگفت آنكه افغانها آن را باقى گذاشته‌اند . اين درها گرچه شگفت‌انگيز است ، برجستگى تزييناتى كه در آنها به كار رفته خيلى زياد است و حواشى آن ، كه با طرحهاى گل و بتونه زينت يافته ، بيش از اندازه پر نقش و نگار و مطابق با واقع است . با اينهمه ، يكى از آثار ديدنى شهر به شمار مىرود و بهاى آنها گرچه بيش از آنچه هست برآورد شده شايد وزن نقره‌اى كه به كار رفته اين ارزش را داشته باشد . در سمت راست اين در ، يك دكان ميوه‌فروشى و يك نوع دكان قنادى است كه طلبه‌هاى جوان و معمم پول جيبى مختصر خود را در آن خرج مىكنند .

--> ( 1 ) . مقصود « مدرسهء چهار باغ » است كه چون به امر شاه سلطان حسين ساخته شده به نام « مدرسهء شاه حسين » نيز معروف است . - م .