سلطان محمد ميرزا قاجار
392
سفرنامه سيف الدوله ( معروف به سفرنامه مكه ) ( فارسى )
از آه تا رينه از آه الى رينه هشت ساعت راه است . همهجا كوهستان سنگ [ ى ] ، درّههاى تنگ و گردنههاى سخت است . آه سوم به قدر سه ربع ساعت كه از ميان دره و باغات و محل زراعت و رودخانه كه گذشت مىرسد به ده آباد خوبى كه آه سيم مىگويند . در اين دره جاهاى باصفاى خوبى هست . [ 264 آ ] قدرى از اين آبادى كه گذشت در دامنهء كوه كنار رودخانه چشمهء آبى است صاف ، هميشه در جوشش . آب بسيار تند خيلى بدمزه [ دارد ] . گويا از معدن زاج برمىآيد . ربع ساعت كه از آه سيم گذشت بايد از گردنهء سختى بالا رفت . از گردنه [ كه ] گذشت مىرسد به درهء وسيعى ، همهء دره و كوه پرآب و علف و محل زراعت و سنگلاخ [ است ] . از بعضى علامات معلوم مىشود كه در قديم اين راه را به ملاحظهء گل زمستان سنگ بست كرده بودهاند . دماوند در آخر دره ، دور از راه ، قصبهء خود دماوند كه جاى آباد پردرخت و باغى است ، نمايان است . از ييلاقات معروف است . سيب آنجا از خوبى در ايران مشهور [ است ] . معدن كبريت خوبى دارد . امامزاده هاشم [ بعد ] مىرسد به گردنهء بلند بسيار سختى موسوم به گردنهء امامزاده هاشم . « 7 » قدرى دور از راه در ميان دره دو بقعهاى است . در پاى گردنه ، يك دو بارانداز بدى ساختهاند . از بالاى كوه چشمهء آبى جارى است ، آمده از راه و پاى گردنه [ 264 ب ] گذشته بهطرف دره مىرود . از اين محل ابتداى بالا رفتن از كتل
--> ( 7 ) . امامزاده هاشم بر سر راه تهران - مازندران ( - جادهء هراز ) واقع است .