سلطان محمد ميرزا قاجار
304
سفرنامه سيف الدوله ( معروف به سفرنامه مكه ) ( فارسى )
از زعفرانى تا گرمآب از زعفرانى الى گرمآب « 30 » شش ساعت [ است ] . اول راه تا دو ساعت دامنه [ 197 آ ] و هموار و در يك ساعتى ، كاروانسرا خرابه و آبانبار خرابه هست . بعد از يك ساعت ديگر در اول دره باز كاروانسرا خرابهاى است . قلعهء مختصرى [ و ] چند خانوار سكنه و زراعت كمى دارند . اول دره به قدر يك ساعت هم آب همين مزرعه از كنار راه مىگذرد . بعضى درخت بيد و گز هم دارد . بعد از آن آب و آبادى نيست . همهء راه دره ماهور و پست و بلند است تا دو ساعتى گرمآب . از آنجا الى گرمآب دو مزرعه و آب كمى هست . گرمآب آبادى گرمآب در بلندى دامنه روى به جلگهء نشابور واقع است . قلعه و سكنه دارد . باغات مختصر و محل زراعتى دارند . جاى كثيفى است . در زير قلعه بقعهاى است ، مىگويند امامزاده مدفون است . از نزديك بقعه چشمهء آب گرمى بيرون مىآيد . از قديم بر روى چشمه ، طاقى زده ، حوضى ساختهاند . مردم در آن آب مىروند . از وسط [ 197 ب ] راه گرمآب ، راه ديگر جدا شده ، باز به نشابور مىرود . اول در دهى شورآب « 31 » نام كه آب شورى دارد بايد منزل كرد . از آنجا به نشابور مىرود . آبادى شورآب از گرمآب بيشتر است . « 32 » بهجهت شورى آبش بعضى به گرمآب مىآيند . نيشابور از گرمآب الى نشابور پنج ساعت ، يك ساعت اول راه دامنه و پست و بلند
--> ( 30 ) . گرم آب يا گرماب دهى از دهستان بار معدن شهرستان نيشابور مىباشد . در فرهنگ معين ، بخش اعلام ، گرماب جزو دهستان طاغنكوه ، بخش فديشهء شهرستان نيشابور ذكر شده است . ( 31 ) . ده از دهستان طاغنكوه ، بخش فديشهء شهرستان نيشابور . ( فرهنگ جغرافيايى ايران ، ج 9 ، ص 243 ) . در سفرنامهء خراسان شورى آب آمده است . ( سه سفرنامه ، ص 194 ) . ( 32 ) . چاپارخانه دارد . حاجى ميرزا محمد رضاى مستشار الملك كاروانسرا و آبانبار خوبى در اين ده بنا كرده ، ناتمام گذاشته است . ( حاشيهء متن ) .