سلطان محمد ميرزا قاجار

299

سفرنامه سيف الدوله ( معروف به سفرنامه مكه ) ( فارسى )

ميان‌دشت راه ديگر از ميامى الى ميان دشت هفت ساعت [ است ] . اول راه تا سه ساعت دهنهء زيدر باشد . اين راه با راه دستگرد يكى است . بعد از آن راه ميان دشت جدا شود . همه‌جا دره ماهور است . تا يك ساعتى ميان‌دشت زمين جلگه و هموارى است . آب و آبادى نيست . خوف تركمان همه‌جا هست . آبادى مياندشت در جلگهء كوچك هموارى واقع است . كاروانسرايى است و قلعه . « 14 » به قدر سى خانوار سكنه دارد . آبش از دو رشته قنات [ است ] ، يكى لب شور [ و ] ديگرى شيرين . چاپارخانه دارد . زراعت هيچ ندارند . كبك و آهو بسيار دارد . « 15 » عباس‌آباد از ميان‌دشت الى عباس آباد « 16 » هفت ساعت ، اول راه به قدر دو ساعت جلگه و هموار [ 194 آ ] [ و ] بعد از آن دره ماهور [ است ] . در سه ساعتى عباس‌آباد كاروانسرا و آب‌انبار و قلعه [ اى ] در ميان دره واقع است موسوم به الهاك . « 17 » چند خانوار سكنه و چند درخت دارد . آبش از قنات [ است ] . بسيار جزيى از آنجا مىگذرد . باز دره ماهور است . تا يك ساعتى عباس‌آباد كه جلگه و هموار است خوف تركمان در همهء راه هست . آبادى عباس‌آباد در دامنه و بر بلندى تلى واقع است . به قدر صد خانوار جمعيت دارند . بناى آن از شاه عباس [ و ] مردمش گرجى

--> ( 14 ) . ميان‌دشت جزو ميامى ، شهرستان شاهرود است . « و از ميامى تا ميان‌دشت شش فرسنگ است و آب كمى دارد و قلعه هم كه شاه مرحوم مبرور ساخته است ، آباد است » . ( سه سفرنامه ، ص 16 ) . ( 15 ) . در اين ايام كه سنهء 1219 [ ه . ق . ] است و شهاب الملك چندى به حكومت مملكت خراسان سرافراز شده است ، كاروانسراى بسيار خوبى در ميان‌دشت بنا كرده است . به‌همين واسطه جمعى در آنجا ساكن شد [ ه ] اند . اگر آب قناتش مايه بگيرد آبادى خوبى خواهد شد و مايهء آسودگى قوافل خواهد گشت . ( حاشيهء متن ) . ( 16 ) . ده جزو دهستان فرومد بخش ميامى ، شهرستان شاهرود . شيندلر مىنويسد : « عباس آباد از بناى شاه عباس است » . ( سه سفرنامه ، ص 187 ) . ( 17 ) . « و در دو فرسنگى عباس‌آباد قلعه‌اى است الهاك نام دارد و يك توپ با ده نفر توپچى در قلعه بود » . ( همان كتاب ، ص 17 ) .