پيترو دلا واله ( مترجم : شعاع الدين شفا )
مقدمهء مترجم 14
سفرنامه پيترو دلا واله ( قسمت مربوط به ايران ) ( فارسى )
افريقا بود ، پيوست و با يك كشتى به آن نواحى رفت ، ولى به طورى كه خود او تعريف مىكند ، اين لشكركشى به يك جنگ جدى منجر نشد و در نتيجه وى به رم بازگشت و در آنجا سخت پاىبند عشق نافرجامى شد كه پيروزى رقيبش را در بر داشت . در نتيجهء اين شكست ، اصيلزادهء رومى ، غمگين و مأيوس شهر رم را ترك كرد و به ناپل رفت و در آنجا طى مراسمى لباس زائرين را بر تن كرد و گردنبند متبركى به گردن آويخت كه تا آخر عمر همراه او بود ، و از آن پس همهجا لقب ايلپلگرينو « 1 » - يعنى زائر - را به آخر نام خود اضافه كرد و تمام كتابهاى او نيز با همين عنوان به چاپ رسيده است . پيترو براى فراموش كردن شكست عشقى و از طرف ديگر بر اثر تشويقهاى دوست دانشمند خود ، ماريواسكيپانو « 2 » ، تصميم به سفر به مشرقزمين گرفت و در هشتم ژوئن 1614 با كشتى « گراندلفينو » « 3 » از ونيز عازم قسطنطنيه شد . اقامت وى در قسطنطنيه تا سپتامبر سال 1615 به طول انجاميد و سپس از آنجا رهسپار آسياى صغير و مصر شد و بعد از طريق صحراى سينا به فلسطين رفت و پس از ديدار اورشليم ، به دمشق و حلب و سرانجام به بغداد سفر كرد و به قصد مشاهدهء آثار تمدن قديم بابلىها ، از شهر حلّه نيز ديدارى نمود و پس از مراجعت مجدد به بغداد ، در آنجا با سيتى معانى « 4 » دوشيزهء هجده سالهء آسورى مسيحى ، ازدواج كرد . پدر معانى آسورى و مادر وى ارمنى بود و خود او در شهر ماردين ، واقع در بينالنهرين ، متولد شده و موقعى كه چهار سال بيشتر نداشت ، در اثر حملهء كردها به آن شهر ، به اتفاق خانوادهء خود به بغداد مهاجرت كرده بود . مطابق گفتهء پيترو دلاواله دوشيزه معانى ، تربيت خانوادگى بسيار خوبى داشت و جهانگرد ايتاليايى كه شيفته و فريفتهء اين دوشيزه شده بود ، در يكى از نامههاى خود از بغداد به تفصيل دربارهء ازدواج خود و مخالفتهاى مادر معانى با پيوند مزبور سخن مىگويد و دربارهء لطف و ملاحت عروس قلمفرسايى مىكند . اين ازدواج به سال 1616 اتفاق افتاد و بعد از آن ، بانو معانى تا واپسين دم ، همهجا شوهر خود را در سفرهاى پرماجرايش همراهى كرد . پيترو دلاواله پس از اين ازدواج در تاريخ چهارم ژانويهء 1617 مطابق با 25 ماه ذوالحجهء سال 1025 هجرى قمرى ، به اتفاق عروس تازه و چند تن از ملازمان و خدمتكاران خود با كاروانى
--> ( 1 ) . Il Pellegrino ( 2 ) . Mario Schipano ( 3 ) . Gran Delfino ( 4 ) . Sitti Maani