آدام الئاريوس ( مترجم : احمد بهپور )

298

سفرنامه آدام الئاريوس ( بخش ايران ) ( فارسى )

پس از پايان جشن عروسى ، اگر قرار باشد كه زوج جديد در خانه پدر شوهر اقامت كند ، عروس اجازه ندارد كه با چهرهء باز در برابر پدر شوهر خود ظاهر شود و مجاز نيست حتى يك كلمه با او صحبت كند ، بلكه هنگام ضرورت بايد با ايماء و اشاره منظور خود را به او بفهماند . گاهى يك سال تمام طول مىكشد تا پدر شوهر نطق عروس خود را بخرد كه معمولا با هديه كردن يك دست لباس نو يا مقدارى وسايل اين كار انجام مىشود و پس از آن عروسى مىتواند با پدر شوهر خود گفتگو كند ولى اجازه ندارد صورت خود را به او بنماياند و نيز دهان خويش را هنگام غذا خوردن به او نشان دهد ؛ براى اين منظور تكه پارچهء سه‌گوشى دارند كه آن را ياشما « 1 » مى - نامند ، اين پارچه در برابر دهان قرار مىگيرد و در پشت گوش بسته مىشود ، زن بايد از پشت اين دهان‌بند نوشيدنى و خوراكى را در دهان بگذارد . مردان ايرانى زنان خود را در محدوديت بسيار نگه مىدارند ، نه مىگذارند به مسجد بروند و نه به ميهمانى ، زن اجازه ندارد در برابر مردان ، حتى اگر از نزديك - ترين بستگان او باشند كه بخواهند شوهرش را در منزل ملاقات كنند با چهره باز ظاهر شود . زن‌ها مانند زندانيان بايد در اطاق خود بنشينند تا آن مرد از خانه خارج شود ، چنانچه اجبارا قرار باشد كه زن در كوچه و خيابان گذر كند ، بايد خود را در چادر سفيدى بپوشاند . ثروتمندان ، زنان خود را در كجاوه‌ئى بر شتر مىنشانند و يا به طور پوشيده بر اسب راه مىپيمايند . ايرانىها به طريقى كه شرح داده شد ازدواج و از همسران خود نگهدارى مىكنند . غير از اين دو روش ديگر براى اختيار كردن همسر دارند :

--> دانگ مال كه موافق معمول حق اوست تتمه مال را . . . بايد به اطلاع ديوان بيگى و داروغه به صاحب مال رساند . و اگر دزد را بدست نياورد مهلتى طلب نموده ، هرگاه بدست نياورده باشد از عهده غرامت مال دزدى از عين المال خود بيرون آيد . » - م . ( 1 ) - Jaschma