قدامه بن جعفر الكاتب البغدادي ( مترجم : حسين قره چانلو )
24
نبذ من كتاب الخراج وصنعة الكتابة ( فارسى )
از منزل به جدّه « 1 » از جدّه به مكّه خواهد رسيد . امّا كسى كه آهنگ راه يمامه به بصره را كند ، منزلگاههاى آن راه كه ، نباك « 2 » ، سليمه « 3 » ، منزل « 4 » ، جبّ التّراب « 5 » است و منزلگاههاى سه گانهء صمّان « 6 » ، طفخه « 7 » ، قرعاء « 8 » و منزلگاههاى سه گانهء كاظمه « 9 » ، منزل ، بصره را طى خواهد كرد . و منزلگاههاى راه يمامه تا يمن : خرج « 10 » ، نبعه « 11 » ، مجازه « 12 » ، معدن « 13 » ، شفق « 14 » ، ثور « 15 » ، فلج « 16 » ، صفا « 17 » ، بئر الآبار « 18 » ، نجران « 19 » ، حمى « 20 » ، برانس « 21 » ، مريع « 22 » ، مهجره « 23 » است . و منزلگاههاى راه عمان تا بصره ، سبخه « 24 » كه شورهزاريست ميان عمان و بحرين « 25 » ، قطر « 26 » ، عقير « 27 » ، ساحل هجر « 28 » ، حمض « 29 » ، مسلّحه « 30 » ، قرنتين « 31 » ، حسّان « 32 » ، خليجه « 33 » ، معرّس « 34 » ، عصى « 35 » ، مقرّ « 36 » ، زابوقه « 37 » ، عرفجا « 38 » ، حدوثه « 39 » ، عبّادان « 40 » است . راههايى را كه از هر سو به مكّه منتهى مىشد ، بيان كرديم . سپس به دنبال آن راههايى را كه به قسمتهاى جنوبى مانند يمن و نواحى متصل به آن چون يمامه و عمان و بحرين مىرفت و نيز راههايى را كه از جهتهاى نزديك مىآمد ، بيان نموديم . پس از آن به بيان راههايى كه از چپ و
--> ( 1 ) Djodda ( 2 ) Nobak ( 3 ) Solaima ( 4 ) در فاصلهء منزل تا جبّ التراب ، منزل ديگرى ساقط شده است ، ر ك به ابن خرداذبه ، ص 151 . ( 5 ) Djobb at - Torab ( 6 ) Camman ( 7 ) Takhfa ر ك به متن فرانسه ص 151 . ( 8 ) Karca ( 9 ) kathima ( 10 ) Khardj ( 11 ) Nabca ( 12 ) Madjaza ( 13 ) Macdin ( 14 ) Schafak ( 15 ) Thawr ( 16 ) Faladj ( 17 ) Cafa ( 18 ) Bir al - Abar ( 19 ) Nadjran ( 20 ) Hima ( 21 ) Baranis ( 22 ) Maryac ( 23 ) Mahdjara ( 24 ) Sabakha ( 25 ) Bahrain ( 26 ) Katar ( 27 ) cOkair ( 28 ) Hadjar ( 29 ) Hamadh ( 30 ) Mosallaha ( 31 ) Qornatain ( 32 ) Hassan ( 33 ) Kholaidja ( 34 ) Mocarras ( 35 ) cAca ( 36 ) Mikarr ( 37 ) Zabouka ( 38 ) cArfadja ( 39 ) Hadoutha ( 40 ) cAbbadan