واسيلى ولاديميروويچ بارتولد ( مترجم : ليلا ربن شه )
شناسنامه و پيشگفتار 8
جايگاه مناطق اطراف درياى خزر در تاريخ جهان اسلام ( فارسى )
و اطريش ، سوئيس ، شمال ايتاليا و مجارستان و كراكوف سفر كرد . او در اين مسافرتها جزو شنوندگان دروس اوگوست موللر اسلامشناس مشهور و تئودور نولد كه عرب شناس نامى بود ، و پس از بازگشت به ميهن به منظور آماده شدن براى كسب منصب استادى كرسى تاريخ مشرق زمين در دانشگاه سنپتربورگ باقى ماند . بارتولد در فاصله سالهاى 1890 و 1900 براى بررسى متون اصيل فراوان كه بيشتر آنها به چاپ نرسيده بود ، تلاش فوق العاده كرد و در همان سنين بر اثر مطالعه منابع ياد شده تأليف اساسى خويش را تحت عنوان « تركستان در عهد هجوم مغولان » آفريد و اثر مزبور را در پاييز سال 1900 به دانشكده زبانهاى شرقى به عنوان رسالهء علمى عرضه داشت تا درجه علمى استادى را به وى تفويض كنند . ولى پس از دفاع از اين رساله ، دانشگاه درجه عالى دكترى و اجتهاد در تاريخ شرق را به وى اعطاء كرد . او در سال 1901 سمت استاد فوق العاده و از 1906 مقام استادى عادى دانشگاه سن پتربورگ را داشته است . از سال 1906 تا 1910 دبير دانشكدهء زبانهاى شرقى بوده ، در سال 1910 وى را به عضويت وابسته فرهنگستان علوم و در سال 1983 به مقام عضويت پيوسته فرهنگستان برگزيدند . از سال 1905 تا سال 1912 دبير شعبه شرقى انجمن باستانشناسى روس بوده و از 1908 تا 1912 سردبير « يادداشتهاى شعبه شرقى انجمن باستانشناسى روس گرديد . در سال 1912 يكى از مؤسسان و سردبير مجلهء « عالم اسلام » در اسلامشناسى گرديد ، ولى بعد از انتشار اولين شماره اين مجله به سبب مخالفت او با حكومت وقت كه مىخواست او سخنگوى سياست ملى و استعمارى رژيم تزارى گردد ، از سردبيرى مجله بر كنار گرديد . بارتولد بارها به منظور مطالعه نسخ خطى و كارهاى باستانشناسى به آسياى ميانه و اكثر كشورهاى جهان سفر كرد . در سالهاى 1920 ، 1927 ، 1929 به دعوت سازمانهاى محلى براى ايراد سخنرانى به دانشگاههاى مسكو و باكو ( 1924 ) و تاشكند ( 1925 ، 1927 ) مسافرت كرد . در طول سالهاى 1930 - 1892 بيش از 400 تأليف علمى او چاپ و منتشر گرديد و چند اثر وى نيز بعد از مرگش به چاپ رسيد . بعدها آثار او را در 10 جلد جمعآورى كردند . در ماه مه سال 1928 همسر محبوب او ماريا آلكسيوونا به ناگهان درگذشت . چندى بعد از مرگ همسرش و گسستن اين پيوند ( ايشان فرزندى نداشتند ) ، او نيز در 19