است . هواى آنجا به همان ميزان هواى فهره مىباشد . مردم آنجا زارع و فلّاح و جولاه مىباشند . چون در دامنهء كوه واقع شده در آن كوه ، شكار كوهى نوع بز ويزى مىباشد . مردمش تفنگچى و شكارچى مىباشند . عدد نفوس آنها سه هزار نفر مىشود . و اصل آنها بلوچ است . در صحراى ابطر [ 54 ] گرگ و شغال و كفتار مىباشد و كبوتر و زاغ زياد دارد و عامل و مباشر آنها ، هر سالى كسى از جانب ابراهيم‌خان مأمور مىشود . هندوانه خوب دارد و در دامنهء آنجا كغارك عمل مىآيد . مردم ابطر سنّى مىباشند . خانه‌هاى آنها از چوب و خاشاك همان نوع كه كپر مىنامند . از ابطر در تنگى كه دو طرف كوه است ، پانزده فرسخ مىرود تا مگس « 1 » . در راه رودخانه و سنگلاخ است . [ 55 ] ولى توپ و كالسكه مىرود . در راه آب رودخانه هست و ايلات و طوايف بلوچ ابطرى گوسفنددار در آنجا مىباشد . ولى زراعت ندارد . مگس هوايش گرم ، آبش از قنات است . محصول او پنبه و گندم و ذرّت و جو و باقلا و ماش و كنجد است و باغات آنجا انار و سيب و سرو و كاج دارد و نخيلات زياد دارد . قلعهء محكمى دارد و مردم او بلوچ و سنّى مذهب ، مردمش زراعت پيشه [ 56 ] و فلّاح و جولاه مىباشند . عدد نفوس‌اش چهار هزار ايل متعلّق به مگس موسوم به چارى زهى مىباشد و بلوچ مىباشند . در آنها ، مرد جنگى ممكن نمىشود . ساير بلوچستان بيشتر حيوان باركش آنها شتر است . سواى مگس ، كه حيوان باركش آنها غالب خر و گاو است . كوهى در شمال قلعهء مگس به فاصلهء يك فرسخ واقع است ، موسوم به كوه بيرك در كمال بلندى مىباشد . در بلوچستان [ 57 ] كمتر كوهى به آن بلندى مىباشد . در آن كوه درخت زيتون و بنه زياد دارد و اندك زيره هم در آن كوه مىباشد و آثار دخمه در آن كوه بسيار مىباشد و وجه تسميهء بيرك آن است چون اين كوه از همه كوه‌هاى آن محل بلندتر است ، مثل بيرق كه در اردو نمايان است ، اين كوه از ساير بلندتر است و بلوچ‌ها قاف را كاف مىگويند . لهذا موسوم به بيرك شده و چارىزهى [ 58 ] كه ايل مگس مىباشد . اسمشان به قاعدهء

--> ( 1 ) . مگس : بر وزن موس و به كاف فارسى است .