احمد على خان وزيرى
7
جغرافياى بلوچستان ( فارسى )
قلعه ساخته در سنهء هزار و دويست و سى و هشت [ 20 ] كه از جانب ابراهيم خان قاجار كوتوال قلعهء بمپور بوده ، اگر سعى نمايند نخل زياد عمل مىآيد ، زيرا كه هوا مناسب ، آب فراوان ، زمين بسيار قابل دويست هزار نخل مىباشد . به سبب اينكه آب رودخانه بمپور از نزديكى فهره تا كوچ گردون شانزده فرسخ است و در عرض چهار فرسخ ، در همهء آنجا مىتوان نخل عمل آورد . قلعهء بمپور امّا قلعهء بمپور [ 21 ] در روى تل ريگى كه سى ذرع ارتفاع دارد ، مىباشد . دور قلعهء او دو هزار و هشتصد ذرع است . بعضى او را از بناهاى هفت واد كرمانى دانند و برخى گويند حسب الامر اردشير بابكان ساخته شده ، قلعهء او را نمىتوان نقب زد ، به جهت آن زير تل ريگ نرم است . روى تل خاك خالص يك حمّام ، مرحوم محمّد اسماعيل خان وكيل الملك در قلعهء آنجا ساخته و چند اتاق [ 22 ] خشتى دارد كه منزل توپچى و سرباز مىباشد و ابراهيم خان كه از پانزده سال قبل تا حال ، حاكم بلوچستان است يك خانه خشتى در خارج قلعهء بمپور ساخته و سليمانخان عرب ياور هم نيز يك خانهء خشتى در آنجا ساخته و هميشه يك دسته سرباز كه عبارت از شصت نفر باشد با سى و پنج نفر توپچى و دو عرّاده توپ و هفتاد نفر جمّاز سوار بمى و نرماشيرى [ 23 ] مستحفظ قلعه مىباشند و سيصد صندوق قورخانه از كلّه و باروط و فشنگ در آنجا مىباشد . و در بيرون قلعه اتاقها از چوب و نى و خاشاك ساختند و ساكنين آنجا از زارع و غيره منزل دارند . دور قلعه چاه آب دارد و انبار بزرگى از خشت ساختند ، كه غلّه و ساير حبوب را انبار نمايند و حصار كوتاهى هم در دور قلعه دارد . از بيرون كه مىخواهند داخل قلعه شوند از چهار در بايد بگذرند . [ 24 ] عدد نفوس ساكنين دور قلعه بمپور دو هزار نفر . هزار نفر آنها زارع مىباشند و محصول اينرودخانه بمپور خالصه « 1 » و مال ديوان است . حاكم آنجا ضبط مىنمايد و ايلاتى كه در سياه چادر منزل دارند و جزو بمپور است : اوّلى
--> ( 1 ) . خالصه : زمين متعلّق به دولت .