نيست و بطور كلى براى اين نظر كه تصادم ميان مغولان و مسلمانان را نفوذى خارجى تسريع كرده باشد - دليلى در دست نيست . 15 - آسان گشوده شدن كشور خوارزمشاهان بدست مغولان را مىتوان از يك سو بر اثر وضع كشور مزبور و از ديگر سو سازمان عالى نيروهاى جنگى مغولان دانست و توجيه كرد . لشكريان مغول تابع تنسيقات سخت بودند و هرگز براى خودنمائى و كسب امتياز در قبال رفيقان خويش فرصت نمىجستند ولى ارادهء پادشاه و يا مأمور منصوب از طرف وى را با دقت مجرى مىساختند . سرداران لشكر فقط مجرى گوش به فرمان و چيره‌دست چنگيز خان بودند و وى برحسب احتياج سپاه‌هاى قشون خويش را تقسيم و پراكنده مىكرده يا مجددا گردمىآورده و به سرعت براى رفع عواقب ناكاميهاى جنگى اقدام به عمل مىآورد . از سوى ديگر پيشوايان مسلمان ، اعم از جلال الدين خوارزمشاه و يا ديگران ، قادر بودند به يارى مشتى مردان معجزات دليرى از خود نشان دهند ولى بالكل از سازمان بخشودن به قواى مهم‌تر عاجز بودند و از عهدهء مهار كردن احساسات قومى در قشون خويش ، قشونى كه از اقوام مختلفه تشكيل شده بوده ، بر - نمىآمدند .