قاآن ، ماليات نقدى تعيين شد ، ولى دربارهء ميزان آن اخبار متناقضى بدست ما رسيده است « 1 » . اين خود نشان ميدهد كه اوامر منكو و اوكتاى در اين زمينه بر روى كاغذ باقى مانده به موقع اجرا گذاشته نمىشده است . بنا به گفتهء رشيد الدين ، در چين و ماوراء النهر حد اكثر ماليات سرانه 15 دينار بوده است ( در متنى ديگر 11 دينار ) و در خراسان و ايران 7 دينار ، و حد اقل در همه جا يك دينار بوده . به گفتهء جوينى منكوقاآن براى خراسان حد اكثر 10 دينار و حد اقل يك دينار معين كرده بود . همهء هزينه‌هاى دولت از محل اين ماليات مىبايست پرداخته شود . ارغون چون در سال 1253 ميلادى ( 651 هجرى ) به خراسان بازگشت از هر ده نفر 70 دينار مأخوذ داشت ، يعنى متوسط حد اكثرى را كه منكو مقرر كرده بود گرفت . در مواردى كه شخص ماليات دهنده اموال غير منقول و يا منقولى در نقاط مختلف داشته بود ، مىبايست در هر محل عليحده ماليات بپردازد ، بطورى كه گاه از شخص واحد تا پانصد و حتى هزار دينار ماليات مأخوذ مىگرديد . اما دربارهء نحوهء وصول ماليات توسط ارغون ، كراكوس مورخ « 2 » چنين مىگويد : « از مردم بيش از حد توانائى ايشان ماليات مطالبه مى كردند و كار ايشان را به فقر وسائلى مىكشاندند و آنگاه رنج و شكنجه‌شان مىدادند . و كسانى را كه پنهان مىشدند مىگرفتند و بقتل مىرساندند . هركس

--> ( 1 ) - جوينى ، نسخهء خطى GPB ، IV ، 2 ، 34 ، ورقهاى 199 - 196 ؛ ( چاپ قزوينى ، II ، 261 - 251 ؛ « متون » ، ص 118 ) ؛ رشيد الدين ، نسخهء خطى V GPB ، 3 ، 1 ، ورق 209 ؛ نسخهء خطى GPB درن 298 ، ورق 205 ؛ چاپ بلوشه 314 - 313 ) ؛ 264 - 263 . d ' Ohsson , « Histoire des mongols » , t . II , PP . ( 2 ) - « تاريخ مغولان از روى منابع ارمنى » ، II ، 79 - 78 ( كراكوس گندزاكسكى - گنجه‌اى ) .