واسيلى ولاديميروويچ بارتولد ( مترجم : كريم كشاورز )

1003

تركستان نامه ( تركستان در عهد هجوم مغول ) ( فارسى )

گيوك بر اثر عيش و نوش مفرط مردى جسما و اخلاقا بيمار و ملول و مكدر شده بود . پلانوكارپينى دربارهء وى مىگويد كه هرگز لبخندى بر لبانش ديده نمىشد « 1 » . رشيد الدين « 2 » مىگويد كه نزديكان گيوا در حضور او مىترسيدند قدمى بردارند و كس جرأت نمىكرد بدون اينكه از او پرسش شود گزارشى به وى دهد . مع هذا قاآن جديد دوران حكومت خويش را با روح صلح و سازش آغاز كرد : همهء قوانين موضوع در زمان چنگيز و اوكتاى مورد تصويب و تاييد قرار گرفت و اوامر اوكتاى كه به مهر او ممهور بوده مىبايست بدون اينكه در آن باره گزارشى به قاآن دهند بموقع اجرا درآيد . قاآن در ملاء عام سيورقوقتنى بيگى [ سرقويتى بيكى ] و پسران او را ، كه بر خلاف ديگر شاهزادگان ، در زمان فترت ، از خودكامگى خوددارى كرده بودند ، ستود . امر تقسيم عطايا از طرف قاآن به سيور قوقتنى بيگى مفوض گشت . منكو فرزند ارشد مشار اليها به اتفاق اردو [ در تأليف جوينى : هر دو ] فرزند ارشد جوچى براى رسيدگى به كار اتچيگين [ اوتكين ] برادر چنگيز خان كه كوشيده بود در دوران فترت تخت سلطنت را تصاحب كند ، معين شدند . اين امر با سياست چند تن از بگان [ و امراى او ] پايان يافت « 3 » . فاطمه خاتون و عبد الرحمن نيز

--> ( 1 ) - ( پلانوكارپينى ، ترجمه مالئين ، 59 ) . ( 2 ) - نسخه خطى موزهء آسيائى ( 66 D ) 566 a ، ورق 225 ؛ نسخه خطى GPB درن 289 : ورق 195 ؛ ( چاپ بلوشه ، 253 ؛ « متون » ، 125 ) ؛ . 197 - 196 . d ' Ohsson , « Histoire des mongols » , t . II , pp . ( 3 ) - جوينى ، نسخه خطى GPB ، IV ، 2 ، 34 ، ورق 91 ؛ ( چاپ قزوينى ، I ، 210 ) . 204 - 201 . d ' Ohsson , « Histoire des mongols » , t . II , pp .