واسيلى ولاديميروويچ بارتولد ( مترجم : كريم كشاورز )

629

تركستان نامه ( تركستان در عهد هجوم مغول ) ( فارسى )

خبر يافت و نامه‌اى حاكى از تسليت و تهنيت به بخارا ارسال داشت . در آن نامه ايلك جوان را « الامير الفاضل الولد » « 1 » خوانده بود . ولى هم در آن زمان هر دو پسر على تگين به پيمان خويش با هارون عمل مىكردند . طبق پيمان مزبور تعهد كرده بودند كه به صغانيان [ چغانيان ] و ترمذ حمله كنند و از آمودريا بگذرند و نزديك اندخود به هارون ملحق شوند . ابو القاسم امير صغانيان قادر نبود در برابر ايشان پايدارى كند و به سوى شمال و كشور كوميجيان [ كميجيان ] گريخت . لشكر ايلك از دارزنگى گذشته ترمذ را محاصره كرد ولى نتوانست قلعهء مزبور را به تصرف درآورد . هم در آن زمان خبر رسيد كه هارون در آغاز لشكركشى بدست غلامانى كه از طرف دولت غزنوى خريده و تطميع شده بودند كشته شده « 2 » . پس از آن پسران على تگين از راه درآهنين به سمرقند بازگشتند « 3 » . در تابستان آن سال خبر كاميابيهاى سلجوقيان ، كه پس از مرگ هارون به خراسان آمده بودند ، پسران على تگين را بر آن داشت كه بارى ديگر به صغانيان حمله كنند و چون از سمرقند خارج گشتند ، اين‌بار فقط دو سه منزل راه پيمودند كه خبر رسيد ، ابو القاسم و ديگر سران لشكر مسعود نيروى مهمى گرد آورده‌اند « 4 » . مسعود مىخواست از پسران على تگين بخاطر دستبردها و حملاتشان انتقام گيرد . ولى روز 8 دسامبر [ دوشنبه چهارم صفر سال 427 هجرى ] از سوى ايشان رسولى نامدار به اتفاق دانشمند سمرقندى وارد بلخ شد و از طرف امير خويش عذر

--> ( 1 ) - بيهقى ، چاپ مورلى ، 575 ؛ ( چاپ غنى - فياض ، 465 ) . ( 2 ) - بيهقى ، چاپ مورلى ، 860 ؛ ( چاپ غنى - فياض ، 685 ) . ( 3 ) - بيهقى ، چاپ مورلى ، 577 - 575 ؛ ( چاپ غنى - فياض ، 465 - 466 ) . ( 4 ) - بيهقى ، چاپ مورلى ، 611 ؛ ( چاپ غنى - فياض ، 492 ) .