واسيلى ولاديميروويچ بارتولد ( مترجم : كريم كشاورز )

566

تركستان نامه ( تركستان در عهد هجوم مغول ) ( فارسى )

بيهقى هنوز اميدوار بود كه كار به صلح و سازش انجامد . اين بار ترديد امير سرانجام مشئومى براى وى داشت . بگتوزون در سرخس با لشكريان خويش به او پيوست . بگتوزون ترديد امير را حمل بدان مىكرد كه قصد دارد در نهان با محمود سازش كند . فائق نيز كاملا در اين بيم شريك بود و مىترسيد كه او و بگتوزون دچار سرنوشت ابو على شوند و هراس او بىاساس نبود « 1 » . بالنتيجه اين دو تصميم گرفتند كه بر منصور پيشى گيرند . و در 12 صفر 389 هجرى ( 1 فوريه 999 ميلادى ) « 2 » امير را معزول و پس از يك هفته كور كردند و به بخارا فرستادند . و برادر كوچك او ابو الفوارس عبد الملك را به جانشينى او اعلام كردند . محمود اعلام داشت كه مىخواهد انتقام عزل امير را بگيرد . با اين حال به زودى با دشمنان خويش توافق حاصل كرده از نيشابور به سود بگتوزون صرف‌نظر كرد و بلخ و هرات را براى خود گذاشت ، يعنى همان شرايطى را كه زمانى منصور به وى پيشنهاد كرده بود پذيرفت . ظاهرا برترى عدهء لشكريان دشمن - كه ابو القاسم سيمجورى نيز بدانان پيوسته بود - وى را به اين عمل وادار كرد . به‌رغم آن‌كه اين پيمان نفعى به حال محمود نداشت وى به حدى از انعقاد آن راضى بود كه از فرط شادى

--> ( 1 ) - بيهقى ، چاپ مورلى ، 804 - 803 ؛ ( چاپ غنى - فياض ، 640 - 641 ) . ( 2 ) - بيهقى نيز همين تاريخ را ذكر كرده ( چاپ مورلى ، 804 ؛ ( چاپ غنى - فياض 641 ) ) و همچنين گرديزى نسخهء خطى اكسفورد ، ورق 138 ؛ نسخهء خطى كمبريج ورق a 111 ؛ ( چاپ محمد ناظم ، 60 ) : يعنى تاريخ 12 صفر 389 هجرى را