واسيلى ولاديميروويچ بارتولد ( مترجم : كريم كشاورز )

556

تركستان نامه ( تركستان در عهد هجوم مغول ) ( فارسى )

باستانى ايران ناميدند « 1 » يكى از تركان كافر بود « 2 » كه بدست هم‌قبيلگان خود و يا « مجاهدان » سامانى اسير و توسط برده‌فروشان به خراسان آورده شده ، در نيشابور توسط سپهسالار الپ تگين « 3 » خريدارى گشته بود . صاحب وى هم از روزهاى نخستين متوجه استعداد و قابليت غلام جوان شد و بالنتيجه ارتقاء منزلت سبكتگين خيلى سريعتر از معمول صورت گرفت « 4 » . سبكتگين پس از جلوس منصور به همراه خداوند خويش به غزنه رفت و خدمات نمايانى نسبت به وى و جانشينان او انجام داد . آخرين جانشين منصور كه پيرى نام داشت تخت امارت را به او گذاشت و سبكتگين در 27 شعبان 366 هجرى [ تاريخ گزيده - چاپ نوائى - ص 390 سال 367 نوشته ] ( 20 آوريل 977 ميلادى ) به مقام فرمانفرمائى و امارت غزنه رسيد « 5 » . سبكتگين زان پس با شهرت و افتخاراتى كه براثر پيروزيهاى خويش در افغانستان و هندوستان كسب كرده بود ، به دعوت نوح وارد ماوراء النهر شد . در نزديكى كش ديدارى ميان آن دو دست داد و سبكتگين به نوح سوگند وفادارى ياد كرد و تعهد نمود كه وى را در مقابل دشمنانش يارى كند . خوارزمشاه و امير گرگانج [ جرجانيه ] در

--> ( 1 ) - « متون » ، ص 158 ( حافظ ابرو ) ؛ نظام الملك ، چاپ شفر ، ترجمه ، 141 ( حاشيه ) ( 2 ) - بيهقى چاپ مورلى ، 107 ( چاپ غنى - فياض ، 99 ) ( 3 ) - بيهقى چاپ مورلى ، 238 - 237 ؛ ( چاپ غنى - فياض - 202 - 203 ) ( 4 ) - نظام الملك ، چاپ شفر ، متن 96 و بعد ؛ ترجمه ، 140 و بعد . ( 5 ) - اين تاريخ در تأليف جوزجانى ، ترجمهء راورتى ، I ، 74 - 73 ؛ ( چاپ ناسائو - ليس ، 7 ) آمده .