مذكور « 1 » از قريه‌هاى نوخاس و صنغان - اخسك نام برده شده است . مىدانيم كه ويژگى تاريخى خوارزم را وضع جغرافيائى آن خطه توجيه مىكند . در زمان حاضر اين سرزمين را از هرسو بيابان احاطه كرده . از گفته‌هاى استخرى « 2 » چنين نتيجه گرفته مىشود كه در قرون وسطى حاشيهء مزروع باريك ولى متصلى كه از آمل [ چارجوى ] آغاز مىگرديده اين سرزمين را به خراسان و ماوراء النهر مربوط مىساخته است ، گرچه اين نظر هم غير محتمل به نظر مىرسد « 3 » . به هر تقدير حاشيهء مزبور در صورت هجوم خارجى خطرى نداشته زيرا كه به آسانى مىتوانستند آن را غرقاب كنند و اميران خوارزم بارها به اين وسيله متوسل شدند . اما راجع به جاده‌هائى كه در دشت و بيابان وجود داشته . . . به گفتهء استخرى « 4 » در ظرف هشت روز از قريهء بخارى فرخش به خوارزم مىتوانستند رفت . در سراسر اين راه حتى رباطى وجود نداشته و فقط مراتعى ديده مىشده . مقدسى « 5 » راه زير را نيز از بخارا به كرانهء آمودريا - يعنى به رباط جگربند ياد مىكند . رباط محتملا در مقابل قريهء جگربند برپا بوده است : بخارا امزه « 6 » 2 منزل

--> ( 1 ) - « متون » ، ص 75 ، 76 ( بغدادى ، « كتاب التوسل » ) . ( 2 ) - استخرى ، 338 . ( 3 ) - بارتولد ، « آبيارى » ص 79 . ( 4 ) - استخرى ، 338 . ( 5 ) - مقدسى ، 343 . ( 6 ) - بنا به حدس دخويه اين قريه همان امدز است ( به ماقبل ص 275 رجوع شود ) .