ايگناتى يوليانوويچ كراچكوفسكى ( مترجم : ابوالقاسم پاينده )
شناسنامه و پيشگفتار 12
تاريخ نوشته هاى جغرافيايى در جهان اسلام ( فارسى )
آكادميسين كراچكوفسكى مؤلف آثار متعددى در زمينه ادبيات ، زبان ، تاريخ ، و فرهنگ عرب و اسلام بويژه در سدههاى ميانه و جديد بوده است . آثار كراچكوفسكى همه رشتههاى اسلام شناسى و عرب شناسى را در برگرفته است . كراچكوفسكى خاورشناسى به مقياس وسيع بود . از او بيش از 450 اثر علمى به چاپ رسيده كه مقام و مرتبت وى را به عنوان يكى از برجسته ترين و بزرگترين خاورشناسان جهان تثبيت كرده است . كراچكوفسكى ، در واقع ، به دانش خاورشناسى و اسلام شناسى و عرب شناسى اتحاد شوروى اعتبارى خاص بخشيده است . هيچ يك از بخشهاى تاريخ ادبيات عرب را نمىتوان بدون استفاده از تحقيقات كراچكوفسكى مورد بررسى و تحقيق قرار داد . كراچكوفسكى در پژوهشهاى خود پيرامون اسناد و مدارك عربى ، از مجموعه اسناد سغدى عهد فتوح مسلمين در آسياى مركزى ، براى نخستين بار نشان داد كه اعراب در ايران و آسياى مركزى با فرهنگى بمراتب والاتر آشنا شدند . كراچكوفسكى به ترجمه و انتشار متون بسيارى از آثار ادبى ، فرهنگى ، و تاريخى اسلامى - عربى سدههاى ميانه و دوران معاصر همت گمارد . يكى از كارهاى برجسته اين دانشمند بزرگ ، ترجمه و تفسير قرآن كريم است كه در سال 1963 در مسكو انتشار يافت . كراچكوفسكى ، در ضمن ، يكى از برجستهترين مطلعان و متخصصان در رشته ادبيات و فرهنگ و تاريخ كشورها و اقوام عرب در سده 19 و اوايل سده 20 ميلادى است . وى نسبت به نسخ خطى عربى موجود در شوروى و ديگر كشورهاى جهان توجه وافر مبذول داشت . از جمله تحقيقات او بررسى متون اسلامى درباره اقوام ساكن اراضى اتحاد شوروى سابق ، بويژه در آسياى مركزى و قفقاز ، بوده است . وى پيرامون آثار باقى مانده از اعراب مسيحى دوران پيش از اسلام و فرهنگ و ادب و زبان و تاريخ اتيوپى ( حبشه ) به جا مانده از روزگار باستان نيز به تحقيق پرداخت كه يكى از كارهاى او زير عنوان مقدمه بر زبان شناسى حبشى است . اين اثر در سال 1955 ميلادى انتشار يافت . ديگر از كارهاى برجسته كراچكوفسكى تحقيق پيرامون كتيبههاى باستانى عربستان جنوبى است . او مبتكر تأسيس انجمن عرب شناسان در اتحاد شوروى بود . وى در كار تدارك بسيارى از آثار علمى منتشر شده در داخل و خارج كشور شوروى شركت ورزيد . نوشتههاى كراچكوفسكى دربارهء نسخههاى خطى عربى در جهان مورد اقبال فراوان قرار گرفت و از سال 1949 تا 1965 چهار بار تجديد چاپ شد . بخشى از آثار كراچكوفسكى به زبانهاى مختلف جهان ، از جمله زبان عربى ، ترجمه شده و به دريافت جوايز ارزندهاى نايل آمده است .