وفايى خود مصيبت‌بارترين و ناگوارترين فاجعه را در كربلا آفريدند و تا روز قيامت نامه اعمال سياهى از خود برجاى نهادند ، كوفيان در كمال بىرحمى و قساوت به نبردى نابرابر و ناجوانمردانه با امام و ياران با وفايش پرداختند آنان با مقاومت و نبردى بىنظير و متهورانه در برابر مردم سفاك كوفه جان بر سر پيمان نهادند و تا آخرين نفر تشنه كام به شهادت رسيدند سپس كوفيان سرهاى مقدس شهدا را بريدند و به نيزه زدند و بدنهاى مطهر و غرقه به خون فرزند پيامبر و يارانش را بدون غسل و كفن در بيابان رها كردند ، خيمه‌هاى آنان را غارت كرده سپس به آتش كشيدند و زنان و كودكان خاندان رسالت را به اسارت گرفتند حتى به اين هم اكتفا نكردند بلكه با اسبهاى خود بدن آن حضرت را لگدكوب كردند به طورى كه استخوانهاى امام را درهم شكستند حتى هنگامى كه كاروان اسيران كربلا به همراه سرهاى بريده حضرت سيد الشهدا و ساير شهدا وارد كوفه شدند ، مردم كوفه هيچ عكس العملى نشان ندادند . در اين هنگام حضرت سجاد و زينب كبرى خطبه‌هايى ايراد فرمودند و از باطن اهل كوفه پرده برداشتند و خيانت ، پيمان‌شكنى و گمراهى آنها را آشكار كردند ، به گفته بسيارى از مورخان ، تمام لشكريانى كه در كربلا حضور يافتند و با امام حسين و يارانش جنگيدند و آنان را به شهادت رسانيدند از مردم كوفه بودند و حتى يك نفر از اهل شام در ميان آنها نبود « 1 » ، شگفت‌آورتر اين‌كه اكثر كوفيان داوطلب نبرد با امام شدند . پس از واقعه خونبار كربلا كوفيان به سلمان بن صرد خزاعى رهبر قيام توابين مختار بن ابى عبيد شقفى و زيد بن على و . . . نيز خيانت كردند . در اين رويدادها به خوبى چهره واقعى آنها شناخته مىشود وثاق و بىوفايى ، شك و ترديد ، عدم اراده و قدرت تصميم‌گيرى ، بدعهدى فرومايگى ، خباثت و خيانت آنها كاملا مشخص مىشود بهترين سخن درباره ساكنان اين شهر كه به صورت ضرب المثل درآمده اين جمله است الكوفى لا يوفى ، كوفى وفا ندارد ولى بعدها شهر كوفه به عنوان شهر شيعه شهرت يافت و كوفه به صورت كانون تشيع درآمد و متعصب‌ترين شيعيان امير مؤمنان از اهل كوفه به شمار آمدند . و علاقه و محبت مردم به امامان شيعه به حدى رسيد كه امام باقر ( ع ) را پيامبر كوفه و امام مردم عراق مىخواندند و شاگردان نامدار و برجسته امام باقر ( ع ) و امام صادق ( ع ) از اهل كوفه بودند ، امام باقر و امام صادق - عليهما السلام - بارها به كوفه تشريف فرما شدند و محدثان كوفى از آن ذوات مقدس بهره‌هاى وافر برده‌اند . حتى اقامت پنج ساله امام صادق ( ع ) در زمان

--> ( 1 ) - مروج الذهب ، ج 3 ص 71 .