عبد الرحيم كلانتر ضرابى ( سهيل كاشانى )

62

مرآة القاسان يا تاريخ كاشان ( فارسى )

زارعين و مالكين آنجا شد . ناتمامى آن موافق استعدادى كه دارد هيجده ذرع ارتفاع ديوار آن بند است ، دوازده ذرع ديگر بايد بلند شود . چون دهنهء اين موضع رودخانه كه ميان دو كوه است و اين بند را بسته‌اند چهل و پنج ذرع است ولى هرچه بالاتر ميرود وسعتش زيادتر مىشود ، به اين معنى كه الان عمق آب پاى بند هيجده ذرع است و وقتى مالامال آب شود فرضا طرف بالاى آن يكصد ذرع به تخمين ميرسد ، هرگاه پنج ذرع ديگر بلند شود قطعا آبگيرش دو مساوى شود و چون پنج ذرع ديگر [ 56 پ ] بر روى آن گذارند ده مساوى اينكه هست مىشود ، هرچه بالا ميرود رودخانه وسيع‌تر و آبگيرش زيادتر مىشود . خلاصه چنانچه ارتفاع ديوار بند كه الان هيجده ذرع است سى ذرع شود آن بند درياچهء كوچكى خواهد گشت و آبادى و وسعت كاشان و رعاياى آن مزرعه يك بر دو خواهد شد . و اما ناتمامى آن بند كه از براى نيك‌نامى دولت و وسعت و آبادى ولايت و رعيت از لوازم است دو چيز است : يكى آنكه دوازده ذرع ديوار آن ساخته شود و ديگر آنكه مقرر است در هر موضع كه نزديك كوهساربندى بسته شود نظر به آنكه سنگ‌هاى بزرگ و خار و خس و گل هنگام سيلان سيلهاى بهارى وارد شده فورا اگر هزار ذرع عرض و عمق بند باشد پر كرده از روى ديوار آن به شيب مىريزد و از گردش سنگهاى پانصد منى و هزار منى كه در جلوى سيل است آن ديوار اگرچه از يك پارچه آهن باشد متدرجا خراب ميگردد لابد و ناچار بايد پانصد ذرع جلو اين بند موضعى كه رودخانه عرض و وسعتى داشته باشد [ 57 ر ] چهار ذرع ديوارى متين از سنگ فقط بسازند كه