محمدحسين ناصر الشريعه
347
تاريخ قم ( فارسى )
مرحوم به قم مراجعت و مشغول تدريس و تأليف است ، و در مسجد امام نماز جماعت مىگزارد . فتاواى خود را بر كتاب « ذخيرة العباد » نگاشته و به طبع رسانيده است . آقا ميرزا محمد فيض - « 1 » فرزند برومند اديب كامل مرحوم ميرزا على اكبر متخلص به فيض است ، در سال 1293 در قم متولد شده در اوايل جوانى با شوقى غالب و عزمى راسخ به تحصيل علوم دينيه در قم و تهران مشغول ، سپس رخت به نجف اشرف كشيد ، و در آن مقام مبارك نزد مرحوم علامهء خراسانى به ادامهء تحصيل همت گماشت . در اوايل مشروطيت به واسطه دو دستگى علماء آنجا و ممكن نشدن تحصيل كامل در نجف ، مهاجرت به سامره و در خدمت علامهء متقى ميرزا محمد تقى شيرازى به فقه و اصول مشغول ، تا اين كه در سال 1332 هجرى مجازا به قم مراجعت و تاكنون مشغول تدريس و امامت و ترويج و افادت است . در مسجد امام به نماز جماعت مىگزاردند ، و نيز همانجا شبها بعد از فريضهء مغرب و عشاء به تدريس خارج فقه مىپردازد . بر كتاب « ذخيرة العباد » حواشى مرقوم و به طبع رسانيدهاند و قد ناهز السبعين زاد اللّه فى عمره . آقا شيخ محمد على قمى ، از بزرگان علماء و مجتهدين اين سرزمين ، پس از اتمام تحصيلات در قم ، سالها در نجف اشرف و سامره نزد علامهء خراسانى و ميرزا محمد تقى شيرازى مشغول تحصيل بود . مدتى هم در حائر شريف حسينى اقامت و در صحن مقدس نماز جماعت مىگزارد . اواخر عمر به قم مراجعت و مشغول تدريس خارج فقه و اصول گرديد ، جماعتى زياد به درس و نماز او حاضر مىشدند . چند سال به آخر عمرش مانده به مرض نسيان مبتلا و خانهنشين بود ، تا اين كه سال قبل مرحوم و در بقعه حاج شيخ عبد الكريم مدفون گرديد . حواشى بر « كفاية الاصول » استاد خود نوشته كه به طبع رسيده ، و نيز شرحى استدلالى بر تبصره علامه نگاشته است . ميرزا محمود متخلص به « رضوان » ، بدوا نامش ملا عباس بوده كه به محمود تغيير داده ، اسلافش از اهالى قريهء كهك چهار فرسخى قم بودهاند . اين حكيم دانشمند پس از تكميل مقدمات علوم ادبيه در قم رخت به طهران كشيده و نزد دو حكيم اعظم ميرزا ابو الحسن جلوه و آقا محمد رضاى قمشهاى مشغول تحصيل علم حكمت گرديده تا اينكه از اجلهء حكماء محسوب گشت . سالها در تهران در مدرسهء صدر و غيره تحصيل و تدريس علم حكمت مىنمود . فقير به
--> ( 1 ) - مرحوم آيت اللّه فيض در روز 25 جمادى الاولى سال 1370 قمرى در قم رحلت نمود و در ايوان طلاى حضرت معصومه مدفون گرديد ( د ) [ شرححالش را مفصلا در جلد 11 مفاخر اسلام بخش يكم آوردهايم ]