محمدحسين ناصر الشريعه

335

تاريخ قم ( فارسى )

حاج سيد حسين كوچه حرمى ، از علماء و مجتهدين بود . نماز پنجگانه را در حرم و صحن ادا مىنمود . در سال 1357 در قم مرحوم و در مقبرهء مرحوم حاج شيخ عبد الكريم مدفون گرديد . آقا شيخ محمد حسين ، مشهور به نجار ( چون پدرش پيشه نجارى داشته ) از علماء و مجتهدين قم بود . در نجف اشرف سال‌ها در خدمت فقيه اعظم آقا سيد محمد كاظم طباطبائى تحصيل و تلمذ نموده بود ، ولى چون طبعى تند داشت ترقى ننمود . در اوايل مشروطيت صدماتى كشيد و اعتضاد الدوله حكمران قم او را به نجف تبعيد كرد . پس از استقرار مشروطيت مجددا به قم مراجعت ، اما به علت مرقوم ( تندى مزاج ) باز كارش پيشرفت نكرد ، گاهى به طهران مسافرت و گاهى به قم مقيم بود ، تا چند سال قبل كه در قم مرحوم شد .

--> خاندان‌هاى بزرگ علمى و دينى شيعه ، از زمان مجلسى تاكنون منسوب و در نتيجه آن مرحوم برگزيدهء يك دودمان جليل و خاندان رفيع است . ازاين‌رو آن مرحوم مردى بزرگ‌منش و آقا و آقازاده و از لحاظ فضائل اخلاقى و شجاياى حميده مورد اتفاق كل بود . با اين كه رئيس مطلق دنياى شيعه و پيشواى مسلمانان بود ؛ در كمال زهد و تقوى و بى نظرى به امور مادى و ذخارف دنيوى مىنگريست ؛ و تا اين اواخر هنوز در خانه اجاره مىنشست ! در بزرگداشت علما و اهل فضل مخصوصا علماى گذشته و آثار آنها سعى بليغ مبذول مىداشت ؛ با همهء گرفتارى درس و بحث و رسيدگى به امور حوزه‌هاى علميه و جواب تلگرافات و نامه‌ها و استفتاها كه كار شبانه‌روزى آن بزرگ‌مرد علم و دين بود . گذشته از تأليفات نفيس كه مهم‌ترين آنها سه مجلد بزرگ كتاب « طبقات الرجال » و حاشيه كفاية الاصول و كتاب بزرگى در تمام ابواب فقه است ، توفيق يافت مدارس و مساجد و ابنيهء خيريهء بسيارى را در داخل و خارج مملكت تأسيس يا تعمير كند . همچنين منشأ خدمات ذيقيمتى به عالم تشيع گردد ، مانند مسجد اعظم قم ، تجديد بناى مدرسهء خان در قم ؛ بناى مسجد بندر هامبورگ آلمان كه تا زنده بودند مخارج آن را مىپرداخت ، مدرسه عالى كرمانشاه ، بيمارستان نكوئى قم ، دو مدرسه در نجف اشرف ، تكميل و تعمير كتابخانهء مدرسه فيضيه ، تأسيس كتابخانه مسجد اعظم ، اعزام مبلغ به آمريكا و آلمان و افريقا و پاكستان و حجاز و برخى ديگر از شهرهاى آسيا ، دستور چاپ كتاب خلاف شيخ طوسى ، قرب الاسناد حميرى ، جعفريات على بن جعفر ، جامع الروات اردبيلى ، منتقى الجمان شيخ حسن عاملى ، و نظارت بر تأليف كتاب بزرگى به نام « الجامع لاخبار الشيعه » كه سال‌ها زيرنظر مستقيم آن مرحوم و با همكارى جمعى از فضلا و دانشمندان حوزه علميه كه اينك جلد اول آن منتشر شده است . و از همه مهمتر توسعه و تقويت حوزهء علميه قم و تربيت صدها تن از فضلاى نامى كه هريك در آينده ، به خواست خداوند شخصيت ممتاز و يادگارى زنده از آن مرحوم خواهند بود . اين‌ها و نمونه‌هاى آن كه ما به تفصيل در شرح زندگانيش نوشته‌ايم همه نشانهء نبوغ و موفقيت و علاقه سرشار آن مرجع بلندنظر در تشييد مبانى توحيد و نشر تعاليم عاليه اسلام و ترويج مذهب حقه جعفرى است . آن مرجع عالىقدر سرانجام در دهم فروردين 1340 ، مطابق 13 شوال سال 1380 هجرى بر اثر كسالت قلبى دار فانى را وداع گفت و جهانى را در عزاى خود داغدار ساخت . اكنون مرقد شريفش در راهرو مسجد اعظم قم زيارتگاه شيعيان است . ( د )