محمدحسين ناصر الشريعه
289
تاريخ قم ( فارسى )
شيخ رشيد الدين على بن محمد جاسبى ، در فهرست شيخ منتجب الدين مىنويسد : وى از فقها است . على بن محمد بن حفص اشعرى قمى ، علامه و نجاشى گفتهاند : كنيهء وى ابو قتاده است ، از حضرت صادق عليه السّلام روايت مىكند ، و از ثقات بوده است و عمر بسيارى كرده است ، نجاشى مىگويد او صاحب كتاب است ، و در تعليقه مىنويسد كه او از حضرت صادق و حضرت كاظم عليهما السلام هر دو روايت كرده است ، چنانكه از ترجمهء فرزند او حسن بن ابى قتاده و از كتب اخبار ظاهر مىشود . در مشتركات نيز او را از ثقات شمرده است . شيخ نجم الدين ابو الحسن على بن محمد بن حسن بن حسين بن بابويه قمى ، چنانكه در فهرست شيخ منتجب الدين است ، مردى فقيه و فاضل بوده است . شيخ على بن محمد بن حيدر بن بابويه ، در امل الآمل است كه مردى فاضل و فقيه است ، و از ابو على طوسى روايت مىكند . وزير شرف الدين ابو القاسم على بن وزير مؤيد الدين ابن العلقمى ، در امل الآمل است كه عالم و جليل القدر و شاعر و اديب و از شاگردان نجم الدين محقق حلى مؤلف كتاب شرايع است . « 1 » شيخ جمال الدين على بن محمد ، طبيب قم . در فهرست شيخ منتجب الدين مىگويد : فاضل و اديب و طبيب بوده است . قاضى تاج الدين ابو الحسن على بن هبة اللّه بن دعويدار قاضى قم ، در فهرست شيخ منتجب الدين است كه وى از فقهاء و سرشناس بوده است . على بن محمد بن على بن سعد اشعرى قمى ، نجاشى گفته است كنيهء وى ابو الحسن و به ابن متوّيه معروف شده است . كتاب نوادر بزرگ از او است و شيخ نيز در فهرست از كتاب او خبر داده است .
--> ( 1 ) - نجم الدين ابو القاسم جعفر بن سعيد حلى سرآمد فقهاء و مجتهدين شيعه است و بزرگترين دانشمند عصر خود در فقه و اصول و ديگر علوم دينى بوده است . كتابهاى « شرايع الاسلام » و « المختصر النافع » و « المعارج » از آثار ذيقيمت محقق است . محقق دائى علامهء حلى و استاد اوست . محقق در زهد و تقوى و ديگر فضائل نفسانى و سجاياى اخلاقى و تبحر در علوم دينى خاصه فقه و اصول كمنظير بوده است ، حتى تاكنون كه هفت قرن از درگذشت او مىگذرد هنوز عظمت فكر و نبوغ وى با همان طراوت باقى است ( د ) [ شرححال مفصل محقق را در جلد چهارم « مفاخر اسلام » نوشتهايم . ]