محمدحسين ناصر الشريعه
205
تاريخ قم ( فارسى )
و از تاريخ بناى آن قبر تا اين زمان نزديك به چهارصد سال است ، و چون از آن قبر قديم و لوح آنچنين ظاهر مىشود كه در آنجا مدفون باشد ، بهتر آن است كه در آنجا آن حضرت را زيارت كنند . » ليكن كلام مجلسى اول در « شرح من لا يحضرة الفقيه » صريح است در اين كه آن جناب در قم مدفون است . و از تاريخ قديم قم چنانكه مختار محدث نورى در مستدرك است برمىآيد كه اين على مدفون به قم از احفاد آن على بن جعفر است ، و آن على مدفون در عريض است ، چنانكه در تاريخ قم گويد : « ديگران از فرزندان على بن جعفر صادق عليه السّلام و از فرزندان محمد بن على بن جعفر صادق عليه السّلام ، سادات عريضهاند . « 1 » روايت است كه حسن بن عيسى بن محمد بن على بن جعفر صادق عليه السّلام از مدينه به قم آمد و پسر او على با او بود » . به هرحال در قم مضجعى رفيع و صحنى وسيع و گنبدى عالى دارد و بقعه و مضجع او مزين بود به خشتهاى كاشى كه معروف است ، بهتر از آن كاشى تا به حال در هيچ مكان ديده نشده است ، ولى چون در چند سال قبل سارقين شبانه آمدند و خادم آن بقعه را خفه نموده و بعضى از خشتهاى آن را كنده و بردند ، لهذا توليت قم خشتهاى كاشى آن بقعه را كنده و در خزانهء طاهره حضرت معصومه عليه السّلام مضبوط نمود ، و اخيرا كه موزهء آستانه مفتوح شد به موزه منتقل نمودند ، و سنهء سبعمأه ( 700 ) تاريخ كاشى قبر مطهر است . و در كتيبهء بقعه نوشته شده است كه تجديد اين عمارت مقدس را عطاء الملك مير محمد حسنى كرده است ، در سنهء اربعين و سبعمأة ( 740 ) . اصل عبارت كتيبه اينست : « تجدد عمارة المشهد المقدس مضجع الامامين السيدين المعصومين المظلومين الطاهرين ابى الحسين على بن جعفر الصادق و ابى جعفر محمد بن موسى الكاظم صلوات اللّه عليهما ، المولى المرتضى الاعظم ، الصاحب الاعدل ، الاحسب الانسب ، علاء الحق و الدنيا و الدين ، جلال الاسلام و المسلمين عطاء الملك مير محمد الحسنى اعز اللّه فى الدارين فى سنة اربعين و سبعمأة » . مؤلف گويد : محمد بن موسى الكاظم محتمل است محمد بن موسى بن اسحق بن ابراهيم العسكرى بن موسى بن ابراهيم بن موسى بن جعفر عليه السّلام بوده باشد . در سابق حذف و اسقاط وسائط خيلى معمول بوده ، چنانكه حضرت امام حسن عسكرى عليه السّلام را ابن الرضا
--> ( 1 ) - تاريخ قم ، ص 224