حسن بن محمد بن حسن اشعرى قمى ( مترجم : تاج الدين حسن بن بهاء الدين قمي )
312
تاريخ قم ( طبع مرعشى ) ( فارسى )
و در هر درخت جوز تآمّ ، درهمى و نصفى ، درخت ميانهء از جوز يك درهم ، درخت دون « 1 » از جوز نيم درهم . آسيآهآىء رودخانه : بهر يكى هفتاد درهم . آسياهآىء قهستان : وضيعهء اولى بيست و پنج درهم ، وضيعهء دؤم دوازده درهم . مزارعان و معاهدان از اهل ذمّت : جزيهء سرهآى ايشان بر دو صنف بوده است : صنف اوّل : هر مردى بيست و چهار درهم . صنف دوّم : دوازده درهم . جماعت [ صاحبان ] احشام و صحرانشينان ، دو صنفاند : صنف اوّل : هر مردى دوازده درم . صنف دؤم : هر مردى شش درم . طاقات از درختهاى برّى « 2 » : بهر طاق درخت پنج درم . و رز معرّش « 3 » : - كه آن را به زبان قمّى ساباط كويند - بهر رستاقى وضيعهء مال آن ، مثل وضيعهء زرع بوده است . و رز معرش ، كه ميانهء آن يك ساله بوده است ، وضيعهء آن بهمهء رستاقهآى يكى بوده است . تفصيل ضيعتها و ديها بر هر قسط : تفصيل ضيعتها و ديها ، بر هر قسط مالى از مالهآى هفت كانه طسق و مال أوّل :
--> ( 1 ) . كمتر و كوچكتر . ( 2 ) . بيابانى . ( 3 ) . رز معرّش : احتمالا به معناى انگورى كه بر روى سايبان ( - معرّش ) به عمل مىآيد ، ( نگاه كنيد به : لغتنامه دهخدا : ماده رز ) .