علي بن زيد البيهقي ( ابن فندق )

مقدمهء مصحح و ناشر 10

تاريخ بيهق ( فارسى )

مقدمهء دانشمند بزرگوار آقاى قزوينى ( تاريخ بيهق ) بيهق نام قديم ناحيه‌ايست از خراسان كه سبزوار حاليه شهر عمدهء آنست ، و علما و فضلاى لا يعد و لا يحصى در هر عصر و قرنى همواره ازين سرزمين برخاسته‌اند كه كتب تواريخ و رجال و تذكره‌هاى شعرا و معاجم شيوخ و طبقات محدثين و فقها مشحون بذكر آنهاست ، مانند ابو بكر احمد بن الحسين بيهقى از اشهر مشاهير علماى اهل سنت صاحب سنن و دلائل النبوة ، و مانند ابو الفضل محمد بن الحسين بيهقى دبير غزنويان و مورخ مشهور صاحب تاريخ مسعودى معروف بتاريخ بيهقى ، و مانند ابو الحسن على بن زيد بيهقى صاحب همين تاريخ بيهق حاضر كه عكس آن در مقابل نظر است ، و غيرهم و غيرهم . موضوع تاريخ بيهق چنان كه اسم آن حاكى است عبارت است از تاريخ اين ناحيه از ايران و تراجم مشاهير رجالى كه بدانجا منسوبند از هر قبيل از علما و ادبا و شعرا و وزرا و سادات و كتاب و حكما و اطبا و غيرهم و انساب خانواده‌هاى مشهور كه از قديم در آنجا توطن داشته يا از مواضع ديگر بدانجا هجرت نموده‌اند . و نيز تا اندازهء از جغرافياى اين ناحيه ، و چون اطلاع از تاريخ عام هر مملكتى كما هو حقه موقوف به اطلاع از تواريخ خصوصى هر ناحيه از نواحى مختلفهء آن مملكت است لهذا براى تأليف تاريخ جامع مبسوطى از ايران كه اين اواخر صحبت آن بسيار بميان آمده است و اميد است كه عنقريب صورت خارجى پذيرد قبل از همه چيز لازم است كه تواريخ محلى ولايات مختلفهء ايران متدرجا تصحيح و طبع شده يا اقلا نسخ متعددهء از آن از كتابخانه‌هاى خارجه ( اگر در ايران موجود نباشد ) عكس يا سواد برداشته در محل دسترس فضلا نهاده شود تا مواد لازمه براى تأليف تاريخ عام مذكور بتدريج فراهم گردد . اين نوع تواريخ محلى كه در هر عصر و زمان علماى مسلمين شكر اللّه مساعيهم