جعفر حميدى

284

تاريخ اورشليم ( بيت المقدس ) ( فارسى )

آنجا پيروزى بزرگى نصيب يوشع گرديد ( يوشع 11 ) . ( د . م . ج 1 . الف - س . ص 390 ) 6 . بحر الميت يا بحر لوط و يا بحيرة المنتنه [ - درياچهء متعفن ] ، درياچهء شور در مرز اردن و اسرائيل . طولش حدود 80 كيلومتر و عرضش حدود 5 - 16 كيلومتر است و در فرورفتگى عظيم غور قرار دارد . سطحش قريب 350 متر پايينتر از سطح اقيانوس است ، و عميق‌ترين قسمت گود آن حدود 790 متر زير سطح درياست . آبش شورتر از آب اقيانوسها مىباشد و مواد معدنى ( مخصوصا پتاس و اقسام برومور ) از آن مىگيرند . نام درياى لوط براى اين دريا از داستان لوط مذكور در تورات است ( پيدايش 19 ) . ( د . م . ج 1 . الف - س . ص 391 ) 7 . سدوم sadum ، در كتاب مقدس ، عمده‌ترين شهرهاى وادى اردن ، مسكن قوم لوط ، كه به سبب گناه مردمش ، خدا آن را با آتش آسمانى سوزانيد . از شهرهاى ديگر آن عموره amura و صوغر sugar بود كه اولى نيز بسوخت ، ولى دومى نجات يافت . ( د . م . ج 1 . الف - س . ص 1278 ) 8 . عموره amura ، در كتاب مقدس ، شهرى در وادى اردن - فلسطين ، كه مردمش مانند مردم سدوم به بدكارى معروف بودند . خداوند بر سدوم و عموره « گوگرد و آتش از آسمان بارانيد ، و آن شهرها و تمام وادى و جميع سكنهء شهرها و نباتات زمين را واژگون ساخت » ( پيدايش 24019 ، 25 ) . در باب محل شهرهاى سدوم و عموره بين محققين اختلاف است ، و محتملا محل اين شهرها اكنون در زير آبهاى بحر الميت است . در چگونگى « بلائى » كه بر اين شهرها نازل شد نيز اختلاف است ، و احتمالا به سبب زلزله يا فوران نفت و گاز و احتراق آنها از ميان رفته‌اند . در زبان كتاب مقدس ، « سدوم و عموره » به استعاره در مورد جامعه‌هايى كه مردم آنها بسيار بدكارند به كار مىرود . ( د . م . ج 2 ص 1776 ) 9 . لوط Lut پسر هاران و برادرزادهء ابراهيم . شرح احوال او در بابهاى 11 - 14 - سفر پيدايش عهد قديم آمده است . 10 . كفرناحوم Kafarnahum ، شهرى واقع در شمال شرقى فلسطين ، بر ساحل شمالى غربى درياچهء طبريه . محل بعضى معجزات و مواعظ عيسى بود ( يوحنا 590601202 ؛ متى 23011 ؛ 8 ؛ 9 ؛ مرقس 1 ؛ 2 ؛ لوقا 4 ؛ 5 ) . تل‌حوم ( اسرائيل ) حاليه بر محل آن است . در حفارى اين محل معبدى از قرن سوم كشف و قسمتى از آن تعمير شده است . ( د . م . ج 2 ص 2236 ) 11 . كنعان ، سرزمينى مطابق فلسطين قديم ، بين رود اردن ، بحر الميت و درياى مديترانه كه گاه سرزمين اردن را هم شامل بود . كنعان ارض موعود اسرائيليان بود و پس از خروج از مصر آن را به تصرف درآوردند ( پيدايش 5012 ؛ خروج 803 ؛ اعداد 17013 ، 29 ؛ 45014 ؛ 3021 ؛ يوشع 11022 ؛ 32 ؛ داوران 1 ) . كنعانيان در كنعان سكونت داشتند . همچنين كنعان kanan در عهد قديم ، پسر حام و نياى كنعانيان ( پيدايش 2009 - 27 ؛ 6010 ؛ 15 ؛ 19 ) .