در معرض تاخت و تاز مهاجمان بوده يا بلاياى طبيعى چون زمين‌لرزه بر آن عارض گرديده است . شهرى كه از عصر حجر تولد يافته و به عصر ما پيوسته هميشه در مهب بادهاى خوف‌انگيز تاريخ بوده است . شهر قدس اقلا بيست بار در عمر خود به محاصره افتاده و مخاطرات سخت و هولناك را در اين محاصره‌ها تحمل نموده است . دوبار چنان ويران شده كه مىتوانسته‌اند بر جاى آن شخم بزنند . هجده بار تجديد بنا گرديده و مردم آن شش نوبت تغيير مذهب داده‌اند . جاى تازيانهء تاريخ بر پشت اين شهر نفرين شده به وضوح آشكار است ، به ويژه كه در قرن بيستم اين تازيانه خوف‌انگيزتر و هولناكتر فرود آمده است . پس در هر گوشه‌اى از قدس كه بنگريم جاى پاى تاريخ را مىبينيم . كليساها ، مساجد ، كنيسه‌ها ، معابد ، گورها ، دخمه‌ها ، قبرستانها ، كوهها ، چاهها ، درياچهء طبريه ، جليل ، ناصره ، اريحا ، سنگ به سنگ قدس دره به دره ، كوه به كوه و محله به محله آن خاطره‌انگيز است ، اما اين شهر ، شهر پيامبران است شهر انبياى خداوند ، شهر پادشاهان خوب و بد ، عادل و خونخوار ستمگر و مردم‌دار . از تمام آثار تاريخى و متبرك قدس اگر به اجمال بگذريم اما از پاره‌اى آثار نمىتوانيم . در اين سرزمين كوه فراوان است ، دره هم همينطور ، دره‌هايى كه پر از درختان زيتون و بادام بوده است . در اين ميان نام سه كوه ، سنگين‌تر و مشهورتر بانگ مىزند . كوه موريا به ارتفاع 2440 فوت از سطح دريا كه شهر قدس و معبد مقدس بر فراز آن قرار گرفته و در محلى واقع است كه سطح آن صاف‌تر و هموارتر از اطراف آن است . و اين همانجايى است كه در آغاز قوم يبوس « 1 » بر آن سكنى داشت و با ظهور داود آن جايگاه به معبد تبديل شد و صخرهء مقدس از آن موقع به بعد ارج يافت و سليمان نبى به تكميل بناى آن پرداخت . كوه زيتون به ارتفاع 2665 پا از سطح دريا ، در قسمت شرقى بيت المقدس قرار گرفته است . لشكريانى كه بارها براى فتح قدس آمده‌اند ، مثل آشوريها ، روميها ، عربهاى مسلمان و صلاح الدين ايوبى ، ابتدا بر اين كوه اقامت نموده و سپس به آن شهر روى آورده‌اند . كوه زيتون را كوه طور نيز گفته‌اند و تقريبا مشرف بر شهر است - اما اين

--> ( 1 ) . Jebus