بعد ازين در هر صد يك گوسپند . زكات سيم و زر : نصاب طلا 20 مثقال و نصاب نقره 200 درم شرعيست ، كه هر درم مساوى هفت مثقال مىشود ، و هر مثقال 20 قيراط - 24 نخود است ، كه هر قيراط به وزن پنج جوميانه باشد . از هر 20 مثقال طلا نيم مثقال ، و از هر دو صد درم نقره پنج درم زكات داده مىشود و بعد از ان در هر چهار مثقال طلا دو قيراط ، و در هر چهل درم يك درم زكات واجبست . اما زكات ركاز : « 1 » يعنى اموال مدفون در زمين ، كه اگر خلقى باشد معدن ، و اگر مخلوقى باشد كنز است . پس از معدن طلا و نقره و آهن و سيماب اگر در زمين عشرى يا خراجى پيدا شود ، حصهء پنجم ( خمس ) آن گرفته مىشود . و اگر اين ركاز در دار حرب باشد ، همهء آن از يابنده است . بر فيروزه و مرواريد و عنبر زكاتى نيست ، و از كنز مدفون نيز خمس داده مىشود . « 2 » اما زكات باغهاى ميوه‌دار : از باغها و درختان ميوه‌دار و زمين آن باختلاف انواع آبيارى زكات گرفته مىشد . اگر از آب باران و انهار بدون زحمت و حمل آب خوردى ، زكات آن عشر ( يكده ) بود ، و الا اگر با زحمت و تعب مردم آبيارى شدى ، نصف عشر زكات دادى . و اين در صورتى بود ، كه وزن ميوه محصول آن به پنج وسق رسيدى ( هر وسق : 60 صاع ، و هر صاع : 5 رطل و يك ثلث ) درختان خرما و تاك و امثال آن هم در تحت اين حكم بودى . « 3 »

--> ( 1 ) - تيسير الوصول 2 / 128 ( 2 ) - اين شرح زكاتها مطابق مذهب حنفى است ، كه در خراسان رواج عام داشت ، تلخيص از سراج الاركان 107 ببعد ، تاليف يك هيئت علماى كابل 1334 ق كه از كتب معتبر حنفى اقتباس كرده‌اند . و نيز رجوع شود به احكام السلطانيه ماوردى حدود 450 ه باب 11 ص 113 ببعد . ( 3 ) - تاريخ تمدن اسلامى 1 / 164