جمال رضايى
540
بيرجندنامه ( فارسى )
به جلو پرتاب مىنمود تا به تيلهء يكى از بچّهها - كه آن را هدف گرفته بود - بزند و يا آن را به فاصله حدّاكثر تا يك وجبى آن برساند . اگر تيلهء حريف را مىزد يعنى " تير " مىزد يك امتياز مىبرد و اگر آن را به فاصلهء كمتر از يكوجبى آن مىرساند نيم امتياز مىگرفت . اين بازىكن اگر مىتوانست " تير " بزند و يا با وجب نيم امتياز بهدست مىآورد بازى را ادامه مىداد و همين عمل را نسبت به تيلههاى بازىكنان ديگر انجام مىداد ولى اگر نمىتوانست نوبت بازى به ديگرى مىرسيد . 32 - تل تل تى تل پا tale tal titale pa : اين بازى ويژهء دختران بود . چهار تا پنج دختربچّه دايرهوار مىنشستند و پاهاى خود را به سوى مركز دايره دراز مىكردند . " استاد " بازى كه معمولا بزرگترينشان بود بازى را شروع مىكرد ، بدينسان كه با دست راست آهسته به تكتك پاهاى بچّهها مىزد و سرودهء زير را با آهنگ ضربى و از راست به چپ پيش مىرفت : تل تل تى تل پا / tale tal titale pa ( تل تل تى تل پا ) پنجه قلم دسمال شا / panje qalam dasmale sa / ( پنجه قلم دستمال شاه ) شا در كجا در باقچه / sadar koja dar baqce / ( شاه در كجاست ؟ در باغچه ) چ مچنه االوچّه / ce mecene aluecce / ( چه مىچيند ؟ آلوچه ) االوچّههاى قمچه / alucce haye qomce / ( آلوچههاى غنچه ) خبر ببر ب اردو / xabar bebar be ordu / ( خبر ببر به اردو ) اردو ديانه مشو / ordu deyone mosu / ( اردو ديوانه مىشود ) كوّش بگم گم مشو / kowse bagom gom mosu / ( كفش " بگم " گم مىشود ) بگم بگم هيا ك / bagom bagom haya ko / ( " بگم " ، " بگم " حيا كن ) خانهنشى نشا ك / xone nesi nesa ko / ( خانهنشين نشا ( ؟ ) كن ) ال دز انبانه دز / ale doz anbone doz / ( ال دزد انبانه بدزد ) پايوكّ چپّ خر ب كون خ بدز / payukke cappe xor bekune xo bedoz / ( پايك چپ خود را به كون خود بدزد ) . آخرين واژه لخت پايانى اين سروده به پاى هر بچّه مىرسيد او مىبايست پاى چپش را تا مىزد و در زير نشيمنگاه خود پنهان مىنمود . " استاد " بازى را ادامه مىداد و وقتى كه پاهاى چپ همهء بچّهها جمع و پنهان مىشد بجاى " پايوكّ چپ . . . " مىگفت " پايوكّ راست . . . " تا همه پاها جمع مىشد و تنها يك پاى راست از يك بچّه باقى مىماند . آن بچّه برندهء بازى بود و " استاد " دور بعدى بازى مىشد .