جمال رضايى

488

بيرجندنامه ( فارسى )

" استاد " يك مقدّمهء دعائى مىخواند و " شاگردان " بعد از هر جملهء او مىگفتند " آميّن " و پس از آن يادى از حضرت محمّد ( ص ) و حضرت على ( ع ) مىكرد و رباعىهايى در مرثيهء ائمهء اطهار مىخواند كه بچّه‌ها " پىخوانى " ( پىخانى « 1 » peyxoni ) مىكردند بدين شرح و ترتيب : استاد آيار بلن كنى ayor bolan koney ازو بلن‌تر azu bolan tar با زن بچّه ba zano bacce اشتر كجاوه ostor kejave با مشت پر ba moste por با پول هلال ba pule halal با رنگ سرخ ba range sorx برن به كربلا beran bekarbala شاگرد آقايان را بلند كنيد « 2 » . آمّين از آن بلندتر . آمّين با زن و بچه . آمّين اشتر [ و ] كجاوه . آمّين . با مشت پر . آمّين با پول حلال . آمّين با رنگ سرخ . آمّين بروند به كربلا . آمّين * * * همه باهم : اوّل رسيدم در دولتخانه avval rasidem dare dowlatxone : اوّل رسيديم در دولتخانه . نارمى پاشن دانه‌بدانه nar mipasan done bedone : انار مىپاشند دانه به دانه . * * * استاد : مهمّد ، مهمّد ، يا الى : محمّد محمّد يا على « 3 » . mohammad , mohammad ya ali هسينبن الى : حسين بن على ( ع ) « 5 » . hoseynebne ali شاگردان : هقيه مهمّد : حق يا محمّد « 4 » . haqye mohammad هقيه مهمّد : حق يا محمّد . haqye mohammad

--> ( 1 ) . " پىخوانى " به اشعار و خواندن ابيات يا سخنانى گفته مىشود كه مانند يك ترجيع پس از شعرى كه « استاد » مىخواند ديگران باهم مىخوانند . " پىخوانى " در نوحه‌خوانى و خواندن آوازها ، ترانه‌ها ، و " سرصوت‌ها " نيز معمول است . ( 2 ) . سخنان و اشعار « رمضانى » نخست با تلفّظ گويشى و نويسه‌هاى خط فارسى نوشته شده ، سپس آوانويسى لاتين و برابر فارسى آنها داده شده است . ( 3 ) . بر وزن فعلون فعولن فاعلن . ( 4 ) . بر وزن مستفعلن فع . ( 5 ) . بر وزن فعولن فعلن .