لطف الله هنرفر

303

اصفهان ( فارسى )

اصفهان يكى از شهرهاى باسابقهء ايران است . و در دورهء هخامنشيان به نام گاباوياگى شناخته شده است . اصفهان در مركز فلات ايران واقع است « و خاك حاصلخيز و وجود زاينده‌رود در همهء دوران‌هاى گذشته به آن امكان داده‌است كه از مراكز مهم فعاليت‌هاى نژادى آرايايى ساكن اين مرزوبوم باشد . » اصفهان از شمال به نواحى كاشان و گلپايگان ، از جنوب به آباده و بهبهان ، از مشرق به شهرستان يزد ، از مغرب به نواحى بختيارى و حدود خوزستان محدود مىشود . طول آن از زردكوه در خاك بختيارى كه منبع زاينده‌رود است تا درياچهء گاوخونى ، تقريبا سيصدكيلومتر و عرض آن از كوه‌هاى قهرود كه حد شمالى آن است تا قريهء امين‌آباد كه حد جنوبى آن و در خاك فارس واقع است ، دويست‌وچهل كيلومتر ذكر شده است . دكتر هنرفر در اين كتاب ، از موقعيت طبيعى و جغرافيايى ، حدود شهرستان و ديگر مختصات جغرافيايى و طبيعى اصفهان بحث مىكند ، سپس به سيرى در تحولات تاريخى آن مىپردازد ، و با استناد به نوشته‌هاى مورخان ، اصفهان را در گذرگاه تاريخ بررسى مىكند . در فصل سوم آثار تاريخى مشهور اصفهان شناسانده مىشود . نويسنده ضمن بحث در باب آثار تاريخى گرانقدر اصفهان ، عقيدهء پاره‌اى از ايران‌شناسان را نيز دربارهء شاهكارهاى هنرى اصفهان ذكر مىكند . در فصل ديگرى تحت عنوان « اصفهان در دورهء معاصر » از انواع صنايع دستى ، صنايع كارخانه‌اى ، تأسيسات جديد اصفهان بحث شده است . يكى از فضل‌هاى مفيد كتاب اصفهان ، شرح‌حال مشاهير و حكما و فلاسفه و عرفا و دانشمندان و مورخان اصفهان است . شركت انتشارات علمى و فرهنگى