مسيح ذبيحى
115
استرآبادنامه ( سه سفرنامه ، وقفنامه وسرگذشت ) ( فارسى )
مزبوره در محلّهء نعلبندان . مسجدى و / 150 / آب انبارى متصل به مسجد در قرب دروازهء مشهور به دروازهء بسطام بناء فرموده ، تاريخ بناء مسجد و آب انبار مزبورين را مرحوم ميرزا محزون استر آبادى چنين گفته است : « بكن نماز و بخور آب و لعن كن به يزيد . » علاوه بر استجماع فضائل و اجتهاد و سلوك طريق صواب و سداد طريق وعظ و ارشاد خلق را در منبر مسجد جامع استر آباد بعد از نماز جماعت در ماه مبارك رمضان و غير آن مىپيمود و آن مسجد از غايت ازدحام و هجوم عامّه به جهت نماز و استماع موعظه از خلق پر مىشد كه جاى عبور و مرور نبود . يد طولى و زبان گويا در تقرير موعظه داشت و معروفست كه در وقت ذكر مصيبت در موعظه در مدّت عمر خود به قدر حوض همان مسجد جامع از ديدهء خلائق اشك و سرشك گرفته بود و شبها مأكولات در زنبيل مىكرد و مخفى به لباس تبديل در خانهء يتيمان و بيوه زنان و بىكسان و فقراء و غرباء مىبرد . بعضى از عسسها كه او را ديده بودند در بعضى اوقات و به ايشان سپرده بود كه مادام الحيات بروز ندهند پس از وفات آن بزرگوار اخبار كردند . و از آن جمله است كتاب مرشد الواعظين كه در موعظه به جهت انتفاع عوام به فارسى نوشتهاند مشتمل بر اخبار و احاديث و ذكر مجالس بكاء و ابكاء بر سيّد الشهّداء و ساير شهدا عليهم الصلاة و السلام . در مطائبه و مزاح از بابت اتّصاف به حسن خلق قليل النظير بلكه عادم النظير بود و اگر ذكر مطائبات آن بزرگوار شود اين مختصر گنجايش آنها را نخواهد داشت . ولد ارجمند عاليمقدارش ملّا محمّد باقر طاب ثراه در عين ترعرع در تحصيل علوم شرعيّه در عنفوان شباب در حال حيات آن مرحمت مآب سبقت نموده به دار القرار شتافت . پس از وفات والد بزرگوار جسد شريف او در كربلاى معلّى در مقبرهء مرحوم آقا سيّد محمّد طاب ثراه مدفون گرديد . طاب ثراهما و رفع مقامهما . / 151 / المجتهد العالم الربّانى و المحقّق العارف الصمدانى الحاج ملّا عبد اللّه الاستر آبادى طاب ثراه در دولت شاه شهيد آقا محمّد شاه طاب ثراه و برخى از دولت خاقان مغفور در استر آباد به مرافعات و احكام شرعيه بالاستحقاق اشتغال داشت . از اهل حال و اهل باطن بود . بسيار جرى و قوى القلب در ترويج شرع مستطاب و حريص در نشر احكام شرع شريف و انفاذ آن بود . فضائل و مناقبش را اين اوراق متحمّل نمىتواند شد . در كمال زهد و ورع و