محمد نصير بن جعفر فرصت شيرازى

851

آثار عجم ( فارسى )

باغ ميرزا محمّد رضا : در سمت مذكور است ايضا نزديك به باغ تخت ، بستانى است ريزه غرس . آن را مرحوم ميرزا محمّد رضاى « 1 » مستوفى - كه سابقا نامش در ذكر كربال برده شد - بنا نهاده و باغچه‌اى ديگر در جنب آن نيز هست كه در آن ، گلكارى مىنمايند و چند دست عمارت هم دارد . تعلّق اين دو باغ ، به حكم وراثت ، به ميرزا على محمّد خان مستوفى است - كه نيز نامش مذكور گرديده - و نيز به برادرش جناب حاجى ميرزا آقا كه جوانى است به كمالات آراسته و از معايب پيراسته و به جناب ميرزا كرم على كه اسم وى نيز در ذيل ارسنجان مرقوم افتاد . باغ نو ( 147 ) : در شمال شرقى شيراز ، دو ميدانى دور از شهر ، در جنب مصلّى است ( 148 ) . بوستانى است ؛ تربتش چون روى دلداران ، دلجوى و هوايش مانند طلبهء عطّاران ، خوشبوى ؛ حديقه‌اى است باروح و صفا ، روضه‌اى دلكش و دلگشا . خواجه [ حافظ ] شيرازى - عليه الرّحمه - در صفت آن فرموده : ميان جعفرآباد « 2 » ( 149 ) و مصلّى * عبيرآميز مىآيد شمالش باغ نو مذكور ، چند طرف است : اوّل فضايى است كه قليل اشجارى دارد و از آن گذشته به كرياسى محكم اساس رسيده ؛ پس ، داخل به طرف ديگر مىشوند ؛ در آن تالارى است بسيار مرتفع و دو رويه كه در جنبش دو ارسى و دو گوشوار است و در جلوى تالار ، درياچه‌اى است هست كه دور تا به دورش 92 ذرع مىشود و فضاى اين باغ ، مرتبه‌به‌مرتبه است ، مشتمل بر اشجار نارنج و ديگر فواكه و رياحين و انواع گلهاى رنگين ؛ در وسط باغ ، آبشارهاست [ 516 f ] كه در آنها ، فوّاره‌ها برپاست ؛ آبش از ركن‌آباد است . طرفى ديگر در پشت تالار مذكور واقع است ( 150 ) و آن خلوتخانه‌اى است كه در آن ، بيوتات بسيار ساخته شده ؛ و اين بناهاى مذكوره را ، مرحوم حسين على ميرزاى فرمانفرما - خلف خاقان مغفور « 3 » - در سال 1225 نهاده ( 151 ) ؛ و آن

--> ( 1 ) . ميرزا محمّد رضا ، در سنهء 1302 وفات نموده [ است ] . ( 2 ) . جعفرآباد ، باغ جهان‌نما و اراضى اطراف آن است كه ذكرش خواهد آمد . چون اين باغ - يعنى باغ نو - ميان اراضى مذكوره و مصّلى واقع شده ، خواجه فرموده : ميان جعفرآباد و . . . ( 3 ) . خاقان مغفور : فتح على شاه ؛ تاريخ جلوسش ، سنهء 1212 و تاريخ فوتش ، سال 1250 هجرى است ؛ مدّت سلطنتش ، 38 بوده ؛ قبرش در قم است .